Ο λαγοκέφαλος είναι και… καλλιτέχνης: Φτιάχνει «αγρογλυφικά» στον βυθό της Ιαπωνίας (βίντεο)

Για περισσότερα από 15 χρόνια, οι μυστηριώδεις κυκλικές κατασκευές στον βυθό της Ιαπωνίας παρέμεναν ένα άλυτο επιστημονικό αίνιγμα. Οι σχηματισμοί, που θύμιζαν τα περίφημα «αγρογλυφικά» των χωραφιών, είχαν εντοπιστεί το 1995 από δύτες και παρουσίαζαν έναν σχεδόν τέλειο κύκλο.

Το μυστήριο λύθηκε το 2011, όταν ερευνητές διαπίστωσαν ότι δημιουργός τους ήταν ο λαγοκέφαλος Torquigener albomaculosus, ένα άγνωστο έως τότε είδος ψαριού μήκους μόλις 13 εκατοστών.  Παρά το μικρό του μέγεθος, το αρσενικό κατασκευάζει εντυπωσιακές φωλιές διαμέτρου έως 2,1 μέτρων, μια διαδικασία που απαιτεί από επτά έως εννέα ημέρες.

Είναι τελετουργικό αναπαραγωγής

Οι κατασκευές αυτές δεν είναι τυχαία σχέδια στην άμμο, αλλά αποτελούν μέρος ενός πολύπλοκου τελετουργικού αναπαραγωγής. Το αρσενικό σκάβει ακτινωτές αυλακώσεις και διακοσμεί τη φωλιά με μικρά κομμάτια κοχυλιών. Όταν το θηλυκό επιλέξει τη φωλιά που θεωρεί κατάλληλη αφήνει τα αυγά στο κέντρο του κύκλου. Το αρσενικό στη συνέχεια τα γονιμοποιεί εξωτερικά και παραμένει στην περιοχή για τουλάχιστον έξι ημέρες, προστατεύοντάς τα.

Η κατασκευή κάθε νέας φωλιάς εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο μελέτης, καθώς απαιτεί σημαντική κατανάλωση ενέργειας. Οι επιστήμονες εικάζουν πως η ίδια περιοχή δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ξανά στον επόμενο αναπαραγωγικό κύκλο.

Αρχικά, οι επιστήμονες πίστευαν ότι οι εντυπωσιακοί κύκλοι εμφανίζονταν αποκλειστικά στις ιαπωνικές θάλασσες. Το 2020, όμως, παρόμοιες κατασκευές ανακαλύφθηκαν στη βορειοδυτική Υφαλοκρηπίδα της Αυστραλίας, κοντά σε υποθαλάσσιες εγκαταστάσεις φυσικού αερίου. Ο ερευνητής, Todd Bond, από το Πανεπιστήμιο της δυτικής Αυστραλίας αναγνώρισε αμέσως τη φύση τους, επισημαίνοντας ότι η ανακάλυψη αποδεικνύει πόσα μυστικά παραμένουν ακόμη κρυμμένα στους ωκεανούς.

Επιπλέον, μελέτη του 2021 στο περιοδικό Geosciences έδειξε ότι οι κυκλικές φωλιές πιθανόν έχουν και πρακτικό ρόλο πέρα από την προσέλκυση συντρόφου. Οι ακτινωτές αυλακώσεις ίσως βοηθούν στη μεταφορά νερού πλούσιου σε οξυγόνο προς τα αυγά, ανεξάρτητα από την κατεύθυνση των θαλάσσιων ρευμάτων, βελτιώνοντας τις συνθήκες ανάπτυξής τους.

Τι είναι το είδος Torquigener albomaculosus

Ο Torquigener albomaculosus ανήκει στους λαγοκέφαλους, μια ομάδα ψαριών με ιδιαίτερες ικανότητες άμυνας. Όταν αισθανθούν απειλή, φουσκώνουν το σώμα τους και μετατρέπονται σε σχεδόν σφαιρικό σχήμα, δυσκολεύοντας τους θηρευτές. Για να αποκτήσουν αυτή την ικανότητα, κατά την εξέλιξή τους έχασαν τα πλευρά και τα οστά της λεκάνης.

Και επειδή οι λαγοκέφαλοι είναι πλέον ο εφιάλτης και των ελληνικών θαλασσών, είναι πια γνωστό σε όλους μας πως περιέχουν τετροδοτοξίνη, μια εξαιρετικά ισχυρή νευροτοξίνη περίπου 1.200 φορές πιο δραστική από το κυάνιο.

Στην Ιαπωνία είναι τρώνε λαγοκέφαλους, ως fugu

Παρά την επικινδυνότητά τους, στην Ιαπωνία αποτελούν παραδοσιακή γαστρονομική επιλογή ως fugu, με την προετοιμασία τους να επιτρέπεται μόνο σε ειδικά εκπαιδευμένους σεφ που έχουν περάσει αυστηρές εξετάσεις.

Διαβάστε επίσης 

Η φώκια με την ανθρώπινη φωνή: Η ιστορία του Hoover που έλεγε λέξεις

Μυστικό στον βυθό του Ατλαντικού: Η αποστολή που ερευνά 200.000 βαρέλια πυρηνικών αποβλήτων