Ένα ψάρι σε κίνδυνο: Η προσπάθεια σωτηρίας ενός συγκεκριμένου είδους

Πάνω από ενάμιση αιώνα έχει περάσει από τότε που η ευρωπαϊκή καφέ πέστροφα μεταφέρθηκε από την Αγγλία στην Τασμανία, αρχικά με σκοπό την ανάπτυξη της αθλητικής αλιείας. Σήμερα, ωστόσο, η επιστημονική έρευνα στην περιοχή έχει στραφεί προς την αντίθετη κατεύθυνση: στη διάσωση ενός από τα πλέον απειλούμενα ενδημικά ψάρια του νησιού.

Το Swan galaxias (Galaxias fontanus) είναι ένα μικρό ψάρι του γλυκού νερού, χωρίς λέπια, το οποίο απαντάται μόνο στην ανατολική Τασμανία. Ο σημερινός πληθυσμός του εκτιμάται σε περίπου 6.000 άτομα. Το είδος έχει βρει καταφύγιο κυρίως σε μικρά ρυάκια που βρίσκονται σε μεγάλο υψόμετρο, στις ανώτερες περιοχές των λεκανών απορροής ποταμών. Φυσικά εμπόδια, κυρίως καταρράκτες, έχουν μέχρι σήμερα περιορίσει την πρόσβαση της καφέ πέστροφας σε αυτούς τους απομονωμένους βιότοπους. Παρ’ όλα αυτά, ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως οι περίοδοι ξηρασίας και οι αιφνίδιες πλημμύρες, μπορούν να αλλάξουν τις συνθήκες στα συγκεκριμένα οικοσυστήματα και να επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο τους ήδη περιορισμένους πληθυσμούς του ψαριού.

Η εισαγωγή της καφέ πέστροφας

Η παρουσία της ευρωπαϊκής καφέ πέστροφας στην Τασμανία ξεκινά το 1864. Τότε, οργανώσεις που υποστήριζαν την εισαγωγή νέων ειδών μετέφεραν από την Αγγλία αυγά του είδους Salmo trutta. Η αποστολή πραγματοποιήθηκε με το πλοίο Norfolk και τελικά αποδείχθηκε ιδιαίτερα επιτυχημένη από την πλευρά της αθλητικής αλιείας. Με την πάροδο των δεκαετιών, η Τασμανία απέκτησε διεθνή φήμη ως προορισμός για ψάρεμα με μύγα.

Η επιτυχία αυτή, όμως, συνοδεύτηκε από σοβαρές επιπτώσεις για τα αυτόχθονα είδη ψαριών. Η καφέ πέστροφα εξαπλώθηκε γρήγορα στα ποτάμια και στα υπόλοιπα συστήματα γλυκού νερού της Τασμανίας. Τρεφόταν με μικρότερα ντόπια ψάρια, ενώ παράλληλα ανταγωνιζόταν τα ενδημικά είδη για διαθέσιμη τροφή και κατάλληλους βιότοπους. Ανάμεσα στα είδη που επηρεάστηκαν ήταν και το Swan galaxias, το οποίο έχει μήκος μόλις 10 έως 13 εκατοστά. Η εξάπλωση της πέστροφας είχε ως αποτέλεσμα το μικρό αυτό ψάρι να εξαφανιστεί σταδιακά από τις χαμηλότερες και μεσαίες περιοχές αρκετών ποταμών όπου υπήρχε παλαιότερα.

Δημιουργώντας ασφαλείς περιοχές

Σήμερα, οι εναπομείναντες πληθυσμοί του Swan galaxias βρίσκονται κυρίως σε μικρά και απομονωμένα ρυάκια στις λεκάνες απορροής των ποταμών Swan και Macquarie. Οι φυσικοί καταρράκτες έχουν αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντικοί για την επιβίωση του είδους, καθώς λειτουργούν ως φυσικά εμπόδια που κρατούν τις καφέ πέστροφες μακριά από τους τελευταίους βιότοπους του galaxias. Οι προσπάθειες προστασίας πλέον περιλαμβάνουν και την κατασκευή τεχνητών φραγμάτων, με στόχο να δημιουργηθούν νέες ασφαλείς περιοχές για το ενδημικό ψάρι. Ερευνητές και ειδικοί των υπηρεσιών αλιείας εξετάζουν τα δίκτυα των ρυακιών και εντοπίζουν κατάλληλα σημεία στα οποία μπορούν να δημιουργηθούν προστατευμένοι βιότοποι.

Η λειτουργία των φραγμάτων είναι να εμποδίζουν τις καφέ πέστροφες από το να μετακινούνται προς τις περιοχές όπου αναπαράγεται το galaxias. Σε περίπτωση που κάποια πέστροφα καταφέρει να περάσει το εμπόδιο, οι ομάδες που εργάζονται στο πεδίο χρησιμοποιούν ηλεκτραλιεία, ώστε να εντοπίσουν και να απομακρύνουν τα ψάρια.

Αφού διαπιστωθεί ότι ένα τμήμα του ρυακιού δεν περιέχει πλέον πέστροφες, μεταφέρονται σε αυτό μικρές ομάδες Swan galaxias από υγιείς και σταθερούς πληθυσμούς. Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται η δημιουργία νέων πληθυσμών σε περιοχές που μπορούν να προσφέρουν μεγαλύτερη ασφάλεια στο είδος.

Η βασική επιδίωξη είναι να δημιουργηθεί ένας μεγαλύτερος αριθμός ανεξάρτητων πληθυσμών σε διαφορετικές τοποθεσίες. Έτσι, ένα μεμονωμένο ακραίο γεγονός, όπως μια παρατεταμένη ξηρασία ή μια πλημμύρα, δεν θα έχει τη δυνατότητα να οδηγήσει στην εξαφάνιση ολόκληρου του είδους.

Διαβάστε επίσης 

Αδιανόητο! 6χρονη στην Κίνα έσπασε δύο παγκόσμια ρεκόρ στον Κύβο του Ρούμπικ μέσα σε 3 μέρες!

«Trump TV»: Ο Τραμπ απάντησε στο μποϊκοτάζ των αμερικανικών τηλεοπτικών δικτύων με δικό του κανάλι