Υπάρχουν μέρη στον κόσμο που μοιάζουν βγαλμένα από ταξιδιωτικό περιοδικό, αλλά κανείς δεν μπορεί ή μάλλον δεν γίνεται να τα επισκεφθεί. Άλλα προστατεύονται για περιβαλλοντικούς λόγους, άλλα για την ασφάλεια των ανθρώπων και κάποια επειδή η ανθρώπινη παρουσία θα μπορούσε να προκαλέσει ανεπανόρθωτες ζημιές.
North Sentinel, Ινδία – Το νησί χωρίς τουρίστες
Στον κόλπο της Βεγγάλης, στο αρχιπέλαγος των Άνταμαν και Νικομπάρ, το North Sentinel μοιάζει με έναν ακόμη τροπικό παράδεισο. Πυκνή βλάστηση, παραλίες και κοραλλιογενή νερά συνθέτουν ένα εντυπωσιακό τοπίο. Η πρόσβαση, όμως, απαγορεύεται. Στο νησί ζουν οι Sentinelese, μία από τις ελάχιστες κοινότητες στον κόσμο που διατηρούν ελάχιστη έως μηδενική επαφή με τον σύγχρονο κόσμο. Η Ινδία έχει χαρακτηρίσει προστατευόμενη περιοχή τόσο το νησί όσο και θαλάσσια ζώνη 5 χιλιομέτρων γύρω από αυτό.
Η απαγόρευση αποσκοπεί κυρίως στην προστασία των ίδιων των κατοίκων. Η επαφή με ξένους θα μπορούσε να μεταφέρει ασθένειες απέναντι στις οποίες ο πληθυσμός ενδέχεται να μην έχει ανοσία. Η πολιτική των ινδικών αρχών βασίζεται επομένως στην παρακολούθηση από απόσταση και στην αποφυγή παρεμβάσεων.
Ilha da Queimada Grande, Βραζιλία – Το «νησί των φιδιών»
Ανοιχτά του Σάο Πάολο βρίσκεται ένα μικρό νησί που έχει γίνει γνωστό σε ολόκληρο τον κόσμο ως Snake Island (νησί των φιδιών). Η Ilha da Queimada Grande φιλοξενεί το Bothrops insularis, ένα είδος οχιάς που συναντάται μόνο εκεί. Η περιοχή βρίσκεται υπό καθεστώς προστασίας και η πρόσβαση ελέγχεται από τις αρμόδιες αρχές. Οι ιστορίες για τεράστιες συγκεντρώσεις φιδιών έχουν συχνά υπερβολική διάσταση στο διαδίκτυο, όμως το οικοσύστημα παραμένει πραγματικά μοναδικό και η ανθρώπινη παρουσία μπορεί να είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη. Εδώ, η απαγόρευση αφορά τόσο την ασφάλεια των επισκεπτών όσο και τη διατήρηση του ιδιαίτερου φυσικού περιβάλλοντος.
Surtsey, Ισλανδία – Το νησί που έγινε επιστημονικό εργαστήριο
Η Surtsey δημιουργήθηκε από ηφαιστειακή έκρηξη που ξεκίνησε το 1963. Έκτοτε αποτελεί ένα μοναδικό φυσικό εργαστήριο, όπου οι επιστήμονες παρακολουθούν πώς εγκαθίστανται φυτά, ζώα και άλλοι οργανισμοί σε μια νέα γη. Για να παραμείνει το οικοσύστημα όσο γίνεται ανεπηρέαστο, η πρόσβαση είναι αυστηρά ελεγχόμενη. Απαιτείται ειδική άδεια από τη Surtsey Research Society, ενώ απαγορεύεται η μεταφορά φυτών, σπόρων ή άλλων ζωντανών οργανισμών στο νησί.
Ο στόχος είναι να παρατηρηθεί η φυσική εξέλιξη χωρίς την παρέμβαση του ανθρώπου.
Lascaux, Γαλλία – Η αυθεντική σπηλιά παραμένει κλειστή
Οι σπηλιές του Lascaux ανακαλύφθηκαν το 1940 και περιέχουν χιλιάδες προϊστορικές ζωγραφιές και χαράξεις ηλικίας περίπου 17.000 ετών. Το σπήλαιο άνοιξε στο κοινό το 1948, όμως η μεγάλη επισκεψιμότητα άρχισε να απειλεί τις «παραστάσεις». Η υγρασία, η ανθρώπινη αναπνοή, το τεχνητό φως και οι μικροοργανισμοί προκαλούσαν φθορές. Έτσι, το 1963 αποφασίστηκε το κλείσιμό του. Σήμερα οι επισκέπτες μπορούν να γνωρίσουν το μνημείο μέσω του Lascaux IV, ενός εξαιρετικά λεπτομερούς αντιγράφου. Το αυθεντικό σπήλαιο, όμως, παραμένει κλειστό.
Svalbard Global Seed Vault, Νορβηγία – Η «τράπεζα» των σπόρων
Στο παγωμένο Svalbard, βόρεια του Αρκτικού Κύκλου, βρίσκεται το Global Seed Vault, μια εγκατάσταση που δημιουργήθηκε για να διατηρεί αντίγραφα σπόρων από τράπεζες γενετικού υλικού σε όλο τον κόσμο. Σκοπός του είναι να λειτουργεί ως παγκόσμιο απόθεμα ασφαλείας σε περίπτωση καταστροφών που θα μπορούσαν να απειλήσουν τη γεωργία και την παγκόσμια διατροφική ασφάλεια.
Περισσότερα από 1,4 εκατομμύρια δείγματα σπόρων, που αντιπροσωπεύουν χιλιάδες είδη, βρίσκονται σήμερα εκεί. Το εσωτερικό δεν είναι ανοιχτό στο κοινό· πρόσβαση έχουν μόνο εξουσιοδοτημένα άτομα. Για τους υπόλοιπους υπάρχει δυνατότητα εικονικής περιήγησης.
Αποστολικά Αρχεία του Βατικανού – Πρόσβαση μόνο υπό προϋποθέσεις
Τα αρχεία του Βατικανού έχουν συνδεθεί εδώ και αιώνες με ιστορίες μυστηρίου. Στην πραγματικότητα, όμως, πρόκειται για ένα τεράστιο ερευνητικό αρχείο και όχι για τουριστικό αξιοθέατο. Τα περίπου 85 χιλιόμετρα ραφιών φιλοξενούν ιστορικά τεκμήρια πολλών αιώνων. Η πρόσβαση στα αναγνωστήρια επιτρέπεται σε εξειδικευμένους ερευνητές, οι οποίοι χρειάζονται ακαδημαϊκά προσόντα, συγκεκριμένο ερευνητικό σκοπό και προηγούμενη έγκριση. Ο αριθμός των ερευνητών περιορίζεται στους 60 την ημέρα. Δεν υπάρχει, λοιπόν, απλό εισιτήριο για μια τουριστική περιήγηση στα περίφημα αρχεία.
Poveglia, Ιταλία – Το κλειστό νησί της Βενετίας γνωστό ως «στοιχειωμένος τόπος»
Κοντά στη Βενετία βρίσκεται η Poveglia, ένα νησί που έχει συνδεθεί με ιστορίες για επιδημίες, καραντίνα και εγκαταλειμμένα κτίρια. Η φήμη του ως «στοιχειωμένου» τόπου το έχει κάνει ιδιαίτερα δημοφιλές στο διαδίκτυο. Σήμερα, η πρόσβαση στο δομημένο τμήμα του νησιού, που διαχειρίζεται το ιταλικό Δημόσιο, απαγορεύεται. Δεν μπορεί κάποιος απλώς να νοικιάσει ένα βαπορέτο και να αποβιβαστεί για να εξερευνήσει τα εγκαταλειμμένα κτίρια. Παράλληλα, τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει συζητήσεις για πιθανή αξιοποίηση της περιοχής.
Τσερνόμπιλ, Ουκρανία – Ένας προορισμός με αυστηρούς περιορισμούς
Το Τσερνόμπιλ έγινε παγκοσμίως γνωστό και ως προορισμός του λεγόμενου dark tourism. Ωστόσο, η ζώνη αποκλεισμού γύρω από τον πυρηνικό σταθμό δεν λειτουργεί ως συνηθισμένο τουριστικό αξιοθέατο. Οι οργανωμένες επισκέψεις που πραγματοποιούνταν στο παρελθόν απαιτούσαν προηγούμενη αίτηση, συγκεκριμένο σκοπό, προκαθορισμένη διαδρομή και κρατική έγκριση. Η παραμονή ήταν χρονικά περιορισμένη, ενώ η πρόσβαση μπορούσε να απαγορευτεί λόγω ασφάλειας, καιρικών συνθηκών, εργασιών ή άλλων έκτακτων περιστάσεων. Σήμερα, η δυνατότητα πρόσβασης εξαρτάται ακόμη περισσότερο από τις συνθήκες ασφαλείας στην περιοχή.
Διαβάστε επίσης
Βανς: Η εξωτερική μας πολιτική για τη Μέση Ανατολή δεν μπορεί να υποτάσσεται σε Ισραήλ - ΝΑΤΟ