«Το μέρος όπου οι άνθρωποι ξεχνούν να πεθάνουν». Με αυτή τη φράση περιγράφεται συχνά η Ικαρία, το ελληνικό νησί που έχει καταφέρει να βρεθεί στο επίκεντρο του παγκόσμιου ενδιαφέροντος για τη μακροζωία. Ως μία από τις πέντε αναγνωρισμένες «Μπλε Ζώνες» του πλανήτη, η Ικαρία αποτελεί ζωντανό παράδειγμα ότι η υγιής γήρανση δεν είναι μόνο ζήτημα γονιδίων ή ιατρικής περίθαλψης, αλλά και τρόπου ζωής.
Οι ερευνητές που μελετούν τις λεγόμενες Blue Zones έχουν εντοπίσει κοινότητες όπου οι κάτοικοι ζουν περισσότερο, εμφανίζουν χαμηλότερα ποσοστά χρόνιων νοσημάτων και παραμένουν δραστήριοι μέχρι τα βαθιά γεράματα. Ανάμεσα σε αυτές ξεχωρίζει η Ικαρία, όπου οι κάτοικοι έχουν τετραπλάσιες πιθανότητες να φτάσουν τα 90 χρόνια ζωής σε σύγκριση με τον μέσο Αμερικανό, ενώ σχεδόν ένας στους τρεις κατοίκους ξεπερνά αυτή την ηλικία.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η ποιότητα ζωής των ηλικιωμένων του νησιού. Η άνοια και η κατάθλιψη, που αποτελούν συχνά προβλήματα στις δυτικές κοινωνίες, καταγράφονται σε εξαιρετικά χαμηλά ποσοστά, με πολλούς ηλικιωμένους να παραμένουν πνευματικά διαυγείς, κοινωνικά ενεργοί και σωματικά αυτόνομοι μέχρι το τέλος της ζωής τους.
Η Ικαρία συγκαταλέγεται μαζί με την Οκινάουα της Ιαπωνίας, τη Σαρδηνία της Ιταλίας, τη χερσόνησο Νικόγια της Κόστα Ρίκα και τη Λόμα Λίντα της Καλιφόρνιας στις πέντε περιοχές του κόσμου όπου καταγράφονται τα υψηλότερα ποσοστά μακροζωίας. Παρά τις πολιτισμικές και γεωγραφικές διαφορές, οι κοινότητες αυτές μοιράζονται κοινά χαρακτηριστικά που φαίνεται να συμβάλλουν στη μακρά και υγιή ζωή των κατοίκων τους.
Οι ειδικοί έχουν καταγράψει εννέα βασικές συνήθειες, γνωστές ως «Power 9», που συναντώνται σε όλες τις Μπλε Ζώνες. Σε αυτές περιλαμβάνονται η καθημερινή φυσική δραστηριότητα μέσα από απλές συνήθειες και όχι οργανωμένη άσκηση, η ύπαρξη σκοπού στη ζωή, η αποτελεσματική διαχείριση του στρες, η συγκρατημένη κατανάλωση τροφής, η διατροφή με έμφαση σε φυτικά προϊόντα, οι ισχυροί οικογενειακοί δεσμοί και η ενεργή συμμετοχή στην κοινωνική ζωή.
Στην περίπτωση της Ικαρίας, η φυσική κίνηση αποτελεί μέρος της καθημερινότητας, καθώς το ανάγλυφο του νησιού ευνοεί το περπάτημα και τις χειρωνακτικές δραστηριότητες. Παράλληλα, η μεσογειακή διατροφή, η κατανάλωση τοπικών προϊόντων, οι στενές κοινωνικές σχέσεις και ο πιο αργός ρυθμός ζωής δημιουργούν ένα περιβάλλον που φαίνεται να λειτουργεί προστατευτικά για την υγεία.
Τα συμπεράσματα των ερευνών δείχνουν ότι η μακροζωία δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την πρόσβαση στην ιατρική περίθαλψη, αλλά από έναν συνδυασμό παραγόντων που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής και το κοινωνικό περιβάλλον. Γι' αυτό και οι επιστήμονες στρέφουν όλο και περισσότερο το ενδιαφέρον τους όχι μόνο στο πόσα χρόνια ζει κάποιος, αλλά και στο πόσα από αυτά τα χρόνια τα ζει με καλή υγεία και αυτονομία.
Την ίδια ώρα, χώρες όπως η Ιαπωνία, η Σιγκαπούρη και η Ελβετία συγκαταλέγονται στους παγκόσμιους πρωταθλητές της μακροζωίας, επενδύοντας στην πρόληψη, τη δημόσια υγεία και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών. Παράλληλα, κράτη όπως η Δανία και η Ολλανδία σχεδιάζουν πόλεις πιο φιλικές προς τους ηλικιωμένους, ενισχύοντας την κινητικότητα και την ανεξαρτησία τους.
Το βασικό συμπέρασμα που προκύπτει από όλες τις σχετικές μελέτες είναι ότι η υγιής γήρανση ξεκινά πολύ πριν από την τρίτη ηλικία. Οι καθημερινές συνήθειες, η διατροφή, η κοινωνική ζωή, η σωματική δραστηριότητα και η ύπαρξη νοήματος στην καθημερινότητα φαίνεται να αποτελούν τους σημαντικότερους παράγοντες για μια μακρά και ποιοτική ζωή. Και η Ικαρία παραμένει ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα αυτής της φιλοσοφίας ζωής.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Δολοφονία Δασκαλάκη: Προφυλακίστηκαν οι δύο, διαφωνία για τον 57χρονο πατέρα
Συμφωνία για το τέλος του πολέμου ΗΠΑ-Ιράν - Υπογράφεται στις 19 Ιουνίου