Δίπλωμα στο κινητό: Γιατί η Τροχαία ζητά να ανοίξετε το Gov.gr Wallet στον έλεγχο

Το δίπλωμα οδήγησης στο κινητό έχει γίνει πλέον καθημερινότητα για πολλούς οδηγούς, όμως στους ελέγχους της Τροχαίας εξακολουθεί να δημιουργείται σύγχυση.

Αρκετοί θεωρούν ότι από τη στιγμή που η άδεια οδήγησης βρίσκεται αποθηκευμένη ψηφιακά, αρκεί να εμφανιστεί στην οθόνη του κινητού.

Στην πράξη, όμως, η διαδικασία είναι διαφορετική. Κατά τον έλεγχο, ο οδηγός μπορεί να κληθεί να ανοίξει το Gov.gr Wallet και να παρουσιάσει το ψηφιακό δίπλωμα μέσα από την επίσημη εφαρμογή ή, εναλλακτικά, να επιδείξει τη φυσική άδεια οδήγησης.

Αυτό είναι που συχνά προκαλεί απορίες: αφού το ψηφιακό δίπλωμα είναι επίσημο κρατικό έγγραφο, γιατί δεν αρκεί μια εμφάνιση της κάρτας στην οθόνη; Η διαφορά βρίσκεται στον τρόπο με τον οποίο γίνεται η επαλήθευση του εγγράφου.

Η απάντηση βρίσκεται στη διαφορά ανάμεσα στην εμφάνιση ενός αποθηκευμένου εγγράφου και στην επίσημη επαλήθευσή του. Το ψηφιακό δίπλωμα του Gov.gr Wallet παραμένει πλήρως ισότιμο με τη φυσική άδεια οδήγησης για χρήση στην Ελλάδα. Δεν έχει καταργηθεί ούτε έχει μετατραπεί σε ένα απλό βοηθητικό αντίγραφο που πρέπει οπωσδήποτε να συνοδεύεται από την πλαστική κάρτα.

Μάλιστα, ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας προβλέπει ρητά, στο άρθρο 103 του νόμου 5209/2025, ότι ο οδηγός πρέπει να φέρει τη νόμιμη άδεια οδήγησής του σε έντυπη ή ψηφιακή μορφή. Το κρίσιμο, επομένως, δεν είναι αν το δίπλωμα βρίσκεται στην τσέπη ή στην οθόνη, αλλά αν παρουσιάζεται με τον προβλεπόμενο τρόπο.

Άλλο το wallet του κινητού και άλλο το Gov.gr Wallet

Το σημείο που προκαλεί τη μεγαλύτερη σύγχυση είναι ότι η ίδια η κρατική εφαρμογή επιτρέπει τη μεταφορά εγγράφων σε άλλο ψηφιακό πορτοφόλι. Στις επίσημες οδηγίες υπάρχει η επιλογή «Προσθήκη στο Wallet», μεταξύ άλλων για το ενσωματωμένο Wallet των συσκευών iPhone.

Είναι, λοιπόν, εύλογο ένας οδηγός να αναρωτιέται γιατί μια λειτουργία που του προσφέρεται επίσημα δεν τον απαλλάσσει από το άνοιγμα της αρχικής εφαρμογής. Δεν έχει κατ’ ανάγκη φωτογραφίσει το δίπλωμα ούτε έχει φτιάξει μόνος του ένα αντίγραφο. Μπορεί απλώς να έχει χρησιμοποιήσει αυτήν ακριβώς τη δυνατότητα.

Η θέση της Ελληνικής Αστυνομίας, ωστόσο, είναι συγκεκριμένη. Σε ανακοίνωσή της στις 13 Σεπτεμβρίου 2024, με αφορμή περιστατικό επιβολής προστίμου σε οδηγό, είχε ξεκαθαρίσει ότι η ψηφιακή επίδειξη πρέπει να γίνεται μέσω του Gov.gr Wallet, ώστε να εξασφαλίζονται η εγκυρότητα και η άμεση επαλήθευση. Στην ίδια ανακοίνωση αναφέρει ότι στιγμιότυπα οθόνης και επίδειξη εγγράφων από άλλες εφαρμογές δεν γίνονται αποδεκτά με τον ίδιο τρόπο.

Η δυνατότητα αποθήκευσης σε άλλο wallet, συνεπώς, δεν καταργεί τη διαδικασία ελέγχου μέσω του Gov.gr Wallet. Η απλή εμφάνιση μιας κάρτας στην οθόνη δεν είναι αυτό που ζητά η συγκεκριμένη αστυνομική οδηγία. Ο έλεγχος δεν περιορίζεται στην ανάγνωση του ονοματεπωνύμου και της φωτογραφίας, αλλά αφορά την επαλήθευση του ψηφιακού εγγράφου και την ταυτοποίηση του κατόχου.

Εδώ χρειάζεται σαφέστερη ενημέρωση του πολίτη. Όταν μια εφαρμογή προσφέρει τη δυνατότητα μεταφοράς ενός εγγράφου, θα πρέπει να εξηγεί εξίσου καθαρά τι μπορεί να κάνει ο χρήστης με αυτό και τι εξακολουθεί να απαιτείται στον έλεγχο. Διαφορετικά, μια τεχνική διαφορά μετατρέπεται σε αντιπαράθεση στην άκρη του δρόμου.

Πώς γίνεται ο έλεγχος και τι ισχύει για το πρόστιμο

Η απαίτηση να ανοίξει ο οδηγός το Gov.gr Wallet δεν σημαίνει ότι πρέπει να εκδώσει ξανά το ψηφιακό δίπλωμα εκείνη τη στιγμή. Η έκδοση και αποθήκευση του εγγράφου είναι διαφορετική διαδικασία από την επίδειξη και επαλήθευσή του. Ο οδηγός χρησιμοποιεί το δίπλωμα που έχει ήδη αποθηκεύσει στην επίσημη εφαρμογή.

Στη συνήθη διαδικασία, ο ελεγκτής σαρώνει τον κωδικό QR του εγγράφου. Ο κάτοχος εγκρίνει το αίτημα μέσα από το Gov.gr Wallet και εμφανίζεται ένας εξαψήφιος κωδικός.

Με την καταχώρισή του από τον ελεγκτή ολοκληρώνεται η επαλήθευση και εμφανίζονται τα στοιχεία του ψηφιακού εγγράφου.

Υπάρχει επίσης δυνατότητα προέγκρισης της επαλήθευσης: αφορά έναν επόμενο έλεγχο μέσα σε πέντε λεπτά από την ενεργοποίησή της. Δεν αποτελεί μόνιμη έγκριση ούτε μετατρέπει το έγγραφο σε αντίγραφο που ελέγχεται απλώς κοιτώντας την οθόνη. Η δυνατότητα αυτή περιγράφεται και στην εγκύκλιο 4090/27.7.2022 του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Το πρακτικό πρόβλημα αρχίζει όταν δεν υπάρχει σύνδεση. Σύμφωνα με τις επίσημες οδηγίες, για την επαλήθευση απαιτείται πρόσβαση στο Διαδίκτυο, μέσω δεδομένων κινητής τηλεφωνίας ή Wi-Fi.

Ένα κινητό χωρίς μπαταρία, μια βλάβη της συσκευής ή η αδυναμία πρόσβασης στην εφαρμογή μπορούν, επομένως, να δυσκολέψουν την παρουσίαση του ψηφιακού διπλώματος. Γι’ αυτό η φυσική κάρτα παραμένει μια χρήσιμη εφεδρεία, ιδιαίτερα σε διαδρομές όπου ο οδηγός δεν μπορεί να βασιστεί στη συνδεσιμότητα. Χρήσιμη εφεδρεία, όμως, δεν σημαίνει γενική υποχρέωση να κουβαλά κανείς και τις δύο μορφές.

Η σχετική εγκύκλιος είναι σαφής: όταν το ψηφιακό έγγραφο επιδεικνύεται σύμφωνα με την προβλεπόμενη διαδικασία, ο πολίτης δεν υποχρεούται να φέρει μαζί του και το αντίστοιχο φυσικό. Από αυτό προκύπτει και η αντίστροφη υποχρέωση: ένα κανονικά παρουσιαζόμενο και επαληθευόμενο δίπλωμα στο Gov.gr Wallet δεν μπορεί να απορρίπτεται απλώς επειδή είναι ψηφιακό.

Σε ό,τι αφορά τις κυρώσεις, εφόσον βεβαιωθεί η παράβαση της μη κατοχής του απαιτούμενου εγγράφου κατά την οδήγηση, το άρθρο 103 την κατατάσσει στην κατηγορία Ε1-Α, για την οποία το άρθρο 108 προβλέπει διοικητικό πρόστιμο 30 ευρώ.

Αυτό δεν πρέπει να συγχέεται με την οδήγηση χωρίς να υπάρχει νόμιμο δικαίωμα οδήγησης. Άλλο να διαθέτει κάποιος ισχύουσα άδεια αλλά να μην την παρουσιάζει με τον προβλεπόμενο τρόπο και άλλο να οδηγεί χωρίς την απαιτούμενη άδεια ή ενώ αυτή έχει αφαιρεθεί. Πρόκειται για διαφορετικές παραβάσεις, με διαφορετική αντιμετώπιση στον ΚΟΚ.

Το ζητούμενο, τελικά, είναι να γνωρίζουν όλοι τον ίδιο κανόνα και να τον εφαρμόζουν με τον ίδιο τρόπο. Ο οδηγός πρέπει να ξέρει πώς παρουσιάζει το έγγραφό του, ενώ ο έλεγχος οφείλει να αξιοποιεί την ψηφιακή διαδικασία και όχι να την ακυρώνει στην πράξη.

Το δίπλωμα στο κινητό είναι κανονικό δίπλωμα. Η απλή εικόνα του στην οθόνη, όμως, δεν υποκαθιστά την επίσημη διαδικασία επαλήθευσης. Αυτή είναι η διαφορά που χρειάζεται να εξηγείται πριν από τον έλεγχο — όχι να ανακαλύπτεται μέσα στην ένταση της στιγμής.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Ώρα μηδέν για το ΒΙΟ.ΠΑ. Φοινικιάς: Ανυπολόγιστες καταστροφές από την ξαφνική νεροποντή

Πλημμύρες στον Δήμο Μινώα Πεδιάδας και κλειστοί δρόμοι (εικόνες/βίντεο)

Κρήτη: «Βράζουν» οι αλιείς για πετρέλαιο και λαγοκέφαλο – Κινητοποιήσεις στις 11 Οκτωβρίου