Με «συνταγή» φορολογικών παρεμβάσεων στην αγορά ακινήτων επανέρχεται το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο στη συζήτηση για τη στεγαστική κρίση στην Ελλάδα, προτείνοντας μέτρα που αγγίζουν άμεσα τους ιδιοκτήτες κατοικιών και τη φορολογία της οικοδομής.

Στην έκθεσή του για την ελληνική οικονομία, το ΔΝΤ περιγράφει μια αγορά κατοικίας η οποία λειτουργεί υπό καθεστώς έντονης πίεσης για τα νοικοκυριά, καθώς οι τιμές πώλησης και τα ενοίκια αυξάνονται με ταχύτερο ρυθμό από τα διαθέσιμα εισοδήματα. Όπως σημειώνει, το πρόβλημα δεν συνδέεται αποκλειστικά με την περιορισμένη κατασκευή νέων κατοικιών αλλά και με το γεγονός ότι σημαντικό μέρος του υφιστάμενου στεγαστικού αποθέματος παραμένει εκτός αγοράς.

Σύμφωνα με την ανάλυση του Ταμείου, χιλιάδες κατοικίες παραμένουν αναξιοποίητες είτε επειδή οι ιδιοκτήτες δεν διαθέτουν τους απαραίτητους πόρους για ανακαίνιση είτε λόγω πολεοδομικών και νομικών εκκρεμοτήτων, αλλά και εξαιτίας σύνθετων ιδιοκτησιακών καθεστώτων που καθιστούν δύσκολη την αξιοποίησή τους. Το αποτέλεσμα, όπως επισημαίνεται, είναι να περιορίζεται η προσφορά διαθέσιμων κατοικιών την ώρα που η ζήτηση αυξάνεται συνεχώς, ιδιαίτερα στα μεγάλα αστικά κέντρα και στις τουριστικές περιοχές.

Έξτρα φόρος στα κλειστά ακίνητα

Στο πλαίσιο αυτό, το ΔΝΤ εισηγείται ένα πακέτο παρεμβάσεων με βασικό άξονα την επιστροφή περισσότερων κατοικιών στην αγορά. Στην κορυφή των προτάσεων βρίσκεται η επιβολή πρόσθετης φορολόγησης στα «κλειστά» ακίνητα, στα πρότυπα αντίστοιχων ευρωπαϊκών μοντέλων, όπως αυτό που εφαρμόζεται στη Γαλλία. Η λογική της πρότασης είναι ότι η φορολογική επιβάρυνση μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο ώστε οι ιδιοκτήτες να προχωρήσουν είτε σε αξιοποίηση είτε σε εκμίσθωση των ακινήτων τους.

Παράλληλα, το Ταμείο θεωρεί ότι απαιτείται πιο επιθετική πολιτική ανακαινίσεων. Για τον λόγο αυτό προτείνει επέκταση και καλύτερη στόχευση των υφιστάμενων προγραμμάτων επιδότησης ανακαίνισης, με στόχο να επανενταχθούν στην αγορά παλαιές κατοικίες που σήμερα παραμένουν ανενεργές. Στην έκθεση επισημαίνεται ότι η αξιοποίηση του υπάρχοντος αποθέματος μπορεί να αποδώσει ταχύτερα αποτελέσματα σε σχέση με την ανέγερση νέων κατοικιών, ειδικά σε μια περίοδο κατά την οποία η οικοδομική δραστηριότητα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει περιορισμούς.

Το ΔΝΤ εμφανίζεται, μάλιστα, ιδιαίτερα επιφυλακτικό απέναντι στις πολιτικές που εφαρμόζονται σήμερα για τη στήριξη των ενοικιαστών και των νέων αγοραστών κατοικίας. Όπως αναφέρει, μέτρα όπως η επιστροφή ενοικίου, οι επιδοτήσεις στέγασης ή τα επιδοτούμενα στεγαστικά δάνεια ανακουφίζουν προσωρινά τα νοικοκυριά, ωστόσο ενδέχεται τελικά να λειτουργήσουν αντίστροφα, ενισχύοντας περαιτέρω τις τιμές των κατοικιών και τα ενοίκια λόγω αύξησης της ζήτησης χωρίς αντίστοιχη ενίσχυση της προσφοράς.

Στο μικροσκόπιο του Ταμείου μπαίνει και το ισχύον καθεστώς των μακροχρόνιων μισθώσεων. Σύμφωνα με την έκθεση, η υποχρεωτική τριετής διάρκεια των συμβολαίων θεωρείται από αρκετούς ιδιοκτήτες αποτρεπτική, καθώς περιορίζει την ευελιξία διαχείρισης της περιουσίας τους. Για τον λόγο αυτό το ΔΝΤ εισηγείται αλλαγές που θα καταστήσουν πιο ευέλικτη την αγορά ενοικίων, προτείνοντας μικρότερη ελάχιστη διάρκεια μίσθωσης, επιτάχυνση των διαδικασιών επίλυσης διαφορών μεταξύ εκμισθωτών και ενοικιαστών, αλλά και δημιουργία συστημάτων εγγύησης ενοικίου για ευάλωτα νοικοκυριά.

ΦΠΑ στις οικοδομές

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στο φορολογικό καθεστώς της οικοδομής. Το ΔΝΤ προτείνει να επανεξεταστεί η πολιτική αναστολής του ΦΠΑ στις νέες οικοδομές, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επαναφοράς του φόρου στα νεόδμητα ακίνητα.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Πανελλήνιες 2026: Πρεμιέρα για τα ΓΕΛ με Νεοελληνική Γλώσσα – Μηδέν στο γραπτό για όσους έχουν κινητό στην αίθουσα

Κρήτη: Καταδικάστηκε για την επίθεση με κατσούνα στον συγχωριανό του

Κρήτη -Μεταναστευτικό: Ταυτοποίηση 610 μεταναστών μετά από 10 επιχειρήσεις διάσωσης