Επιστήμη

Η έρημος Σαχάρα έχει μεγαλώσει 10% από το 1920 μέχρι σήμερα

σαχάρα

Η Σαχάρα, η μεγαλύτερη ζεστή έρημος του κόσμου και η τρίτη μεγαλύτερη αν ληφθούν υπόψη και οι παγωμένες έρημοι, γίνεται συνεχώς ολοένα μεγαλύτερη. Έχει αυξηθεί κατά 10% περίπου από το 1920 μέχρι σήμερα και συνεχίζει να επεκτείνεται, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική μελέτη. Άλλες έρημοι του πλανήτη μπορεί επίσης να διευρύνουν σταδιακά την επικράτειά τους και η βασική αιτία σχεδόν πάντα είναι η κλιματική αλλαγή.
Οι έρημοι χαρακτηρίζονται από χαμηλές μέσες ετήσιες βροχοπτώσεις, συνήθως λιγότερα από δέκα εκατοστά βροχής ετησίως. Η Σαχάρα έχει μέγεθος σχεδόν όσο οι ΗΠΑ, γύρω στα 9,4 εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα. Η ήπειρος της Ανταρκτικής και η Αρκτική Ζώνη, που είναι σχεδόν διπλάσιες της Σαχάρας (14,2 εκατ. χλμ. και 14 εκατ. χλμ. αντίστοιχα), θεωρούνται επίσης έρημοι, αλλά είναι παγωμένες.
Τα όρια της Σαχάρας, όπως όλων των ερήμων, αυξομειώνονται με τις εποχές και τις καιρικές συνθήκες. Όσο πιο ξηρές είναι οι κλιματολογικές συνθήκες, τόσο μεγαλώνουν, ενώ αντίθετα μικραίνουν, όσο αυξάνεται η υγρασία.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή ατμοσφαιρικής επιστήμης Σουμάντ Νίγκαμ του Πανεπιστημίου του Μέριλαντ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό για το κλίμα «Journal of Climate», ανέλυσαν στοιχεία για τις βροχοπτώσεις στην Αφρική από το 1920 μέχρι την εποχή μας. Συμπέραναν έτσι ότι η Σαχάρα, που καταλαμβάνει το μεγαλύτερο τμήμα της βόρειας Αφρικής, έχει μεγαλώσει κατά το ένα δέκατο περίπου μέσα σε σχεδόν ένα αιώνα.
Η έρημος επεκτείνεται προς τα νότια στη διάρκεια του καλοκαιριού, καθώς υποχωρεί το βόρειο τμήμα της ημιάνυδρης ζώνης του Σαχέλ που χωρίζει τη Σαχάρα από τις εύφορες σαβάνες νοτιότερα. Αντίστροφα το χειμώνα η έρημος κερδίζει έδαφος προς τα βόρεια. Τα καλοκαίρια η μέση αύξηση του εδάφους της Σαχάρας φθάνει πλέον το 16% σε σχέση με το 1920.
Μεταξύ άλλων επιπτώσεων, σύμφωνα με τους επιστήμονες, η συνεχής επέκταση της Σαχάρας σημαίνει περισσότερα επεισόδια μεταφοράς αφρικανικής σκόνης σε χώρες όπως η Ελλάδα.

Επιστήμη

Ισραήλ: Ανακαλύφθηκε ένας άγνωστος έως τώρα Homo (βίντεο)

Nesher Ramia

Ερευνητές στο Ισραήλ εντόπισαν έναν άγνωστο έως τώρα πρόγονο των Νεάντερταλ, που ονόμασαν Nesher Ramla Homo, ο οποίος ζούσε για πολύ καιρό στη Μέση Ανατολή παράλληλα με το δικό μας είδος, τον Homo sapiens, πριν 120.000 έως 140.000 χρόνια και ίσως είχε έλθει σε επιμιξία μαζί του και σε ανταλλαγή γνώσεων.

Βασιζόμενοι στην ανακάλυψη τους, οι Ισραηλινοί υποστηρίζουν ότι οι Νεάντερταλ έλκουν την καταγωγή τους από τη Μέση Ανατολή και όχι από την Ευρώπη, όπως είναι η επικρατούσα άποψη έως τώρα. Σύμφωνα με την εκτίμηση τους, δύο τύποι Homo ζούσαν πλάι-πλάι στην περιοχή για περισσότερα από 100.000 χρόνια (μεταξύ περίπου του 200.000 και του 100.000 π.Χ.): οι παλαιότεροι Nesher Ramla (που είχαν παρουσία ήδη πριν 400.000 χρόνια) και οι νεότεροι Homo sapiens που έφθασαν 200.000 χρόνια μετά.

Τα απολιθώματα που ανακαλύφθηκαν σε βάθος οκτώ μέτρων κοντά στην πόλη Ράμλα, στη διάρκεια ανασκαφής σε λατομείο δίπλα σε εργοστάσιο τσιμέντου, περιλαμβάνουν ένα μέρος κρανίου και μια σχεδόν πλήρη κάτω γνάθο, που βρίσκονταν ανάμεσα σε λίθινα εργαλεία και σε οστά αλόγων και άλλων ζώων.

Οι επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ και του Εβραϊκού Πανεπιστημίου της Ιερουσαλήμ, οι οποίοι έκαναν δύο σχετικές δημοσιεύσεις στο περιοδικό "Science", εκτιμούν ότι το απολίθωμα δεν είναι Homo sapiens, αλλά προέρχεται από ένα είδος που ζούσε στην περιοχή πριν εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια και είχε αποτελέσει πρόγονο των Νεάντερταλ της Ευρώπης και της Ασίας. Όπως είπαν, η ανακάλυψη φαίνεται να ξαναγράφει την ιστορία της ανθρώπινης εξέλιξης, ιδίως όσον αφορά τα «ξαδέρφια» μας, τους Νεάντερταλ, καθώς έως τώρα η εξέλιξη των τελευταίων είχε συνδεθεί στενά μόνο με την Ευρώπη.

«Όλα ξεκίνησαν στο Ισραήλ. Θεωρούμε ότι μια τοπική ομάδα ήταν η πηγή προέλευσης των Ευρωπαίων Νεάντερταλ. Στη διάρκεια των μεσοπαγετωνικών περιόδων, κύματα ανθρώπων, οι άνθρωποι Νεσέρ Ράμλα, μετανάστευσαν από τη Μέση Ανατολή προς την Ευρώπη», ανέφερε η ανθρωπολόγος δρ Χίλα Μέι του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ. «Ο Ευρωπαίος Νεάντερταλ στην πραγματικότητα άρχισε εδώ, στην περιοχή του Λεβάντε, και μετά μετανάστευσε στην Ευρώπη, ερχόμενος σε επιμιξίες με άλλες ομάδες ανθρώπων», πρόσθεσε.

Οι ερευνητές πιστεύουν ότι τα πρώιμα μέλη της ομάδας του Nesher Ramla Homo ζούσαν στην Εγγύς Ανατολή πριν περίπου 400.000 χρόνια. Υποστηρίζουν ότι τα ευρήματα τους στο Ισραήλ εμφανίζουν ομοιότητες με «προ-Νεαντερτάλιες» ομάδες στην Ευρώπη και ότι οι Nasher Ramla Homo ήσαν πρόγονοι των Νεάντερταλ (τουλάχιστον μερικών από αυτούς).

«Πριν τα νέα ευρήματα οι περισσότεροι ερευνητές πίστευαν ότι οι Νεάντερταλ είναι μια ευρωπαϊκή 'ιστορία'. Τα ευρήματα του Νεσέρ Ράμλα μας κάνουν να αμφισβητήσουμε αυτή την θεωρία, καθώς δείχνουν ότι οι διάσημοι Νεάντερταλ της Δυτικής Ευρώπης είναι μόνο τα απομεινάρια ενός πολύ μεγαλύτερου πληθυσμού που ζούσε εδώ στο Λεβάντε», σύμφωνα με τον επικεφαλής ερευνητή, καθηγητή Ίσραελ Χέρσκοβιτς του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ, ο οποίος εκτίμησε ότι άλλοι Nesher Ramla Homo ταξίδεψαν ανατολικά προς την Ινδία και την Κίνα.

«Πρόκειται για μια εντυπωσιακή ανακάλυψη. Ποτέ δεν είχαμε φανταστεί ότι μαζί με τον Homo sapiens ένας άλλος αρχαϊκός Homo τριγυρνούσε στην περιοχή τόσο αργά στην ανθρώπινη ιστορία», δήλωσε ο δρ Γιόσι Ζάιντνερ του Εβραϊκού Πανεπιστημίου, ο οποίος βρήκε τα απολιθώματα.

«Ως σταυροδρόμι ανάμεσα στην Αφρική, την Ευρώπη και την Ασία, η γη του Ισραήλ λειτούργησε ως χωνευτήρι, όπου διαφορετικοί ανθρώπινοι πληθυσμοί αναμίχθηκαν μεταξύ τους, για να εξαπλωθούν αργότερα σε όλο τον Παλαιό Κόσμο», δήλωσε η δρ Ραχήλ Σαρίγκ του Πανεπιστημίου του Τελ Αβίβ.

Όμως οι ισχυρισμοί των Ισραηλινών επιστημόνων για ομοιότητες των απολιθωμάτων στη Ράμλα με εκείνα Νεάντερταλ στην Ευρώπη και στην Ασία, συναντούν επιφυλάξεις από άλλους επιστήμονες, όπως ο διακεκριμένος καθηγητής Κρις Στρίνγκερ του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του Λονδίνου. Όπως είπε στο BBC, «ο Νεσέρ Ράμλα είναι σημαντικός, επειδή επιβεβαιώνει ότι διαφορετικά είδη συνυπήρχαν στην περιοχή εκείνη την εποχή και πρόσφατα είδαμε κάτι ανάλογο στη δυτική Ασία. Όμως θεωρώ πολύ πρόωρο προς το παρόν να γίνει σύνδεση μερικών από τα παλαιότερα ισραηλινά απολιθώματα με τους Νεάντερταλ. Επίσης με προβληματίζουν οι εκτιμήσεις για οποιαδήποτε σχέση ανάμεσα στους Νεσέρ Ράμλα και στα απολιθώματα στην Κίνα».

 

 

 

Διαβάστε επίσης:

Σχεδόν 300 άτομα από την Ελλάδα υπέβαλαν υποψηφιότητα για αστροναύτες

Μυστηριώδης ασθένεια πλήττει καρχαρίες