Απόψεις

Πανδημική κρίση: Μαζί μπήκαμε, αλλά δεν βγαίνουμε όλοι μαζί… Του Αργύρη Αργυριάδη*

αργύρης αργυριάδης

Πριν ένα ακριβώς χρόνο, η κυβέρνηση γνώριζε απίστευτη λαϊκή αποδοχή και συσπείρωση. Τούτο όσο ένα βαθμό ήταν εύλογο. Σε κάθε κρίση, ο λαός συσπειρώνεται γύρω από την ηγεσία του. Σε αυτήν προσβλέπει για λύσεις. Ωστόσο, τούτη τη φορά ήταν διαφορετικά. Η κυβέρνηση είχε καταφέρει να αντιμετωπίσει με επιτυχία ταυτόχρονες ασύμμετρες απειλές. Η εργαλειοποίηση του προσφυγικού από τη γείτονα χώρα, η προσπάθεια κατάλυσης των συνόρων και η πανδημική κρίση δημιουργούσαν ένα εκρηκτικό κοκτέιλ… Προς διάψευση των ποικιλώνυμων Κασσανδρών (ημεδαπών και αλλοδαπών) τα πήγε περίφημα.

Τέτοιες ημέρες, μάλιστα, βιώναμε ένα πρωτόφαντο lockdown. Πραγματική απαγόρευση κυκλοφορίας και όχι ψευδεπίγραφη. Και κυρίως φόβος. Φόβος για το άγνωστο. Για τον ύπουλο και άγνωστο κορωνοϊό (Covid 19). Αντίστοιχες στιγμές είχε ζήσει η ανθρωπότητα, τελευταία φορά, πριν από έναν αιώνα. Και ο λαός, όμως, τα πήγε περίφημα. Είτε από φόβο είτε από γνώση, η συντριπτική πλειοψηφία επέδειξε αξιοζήλευτη πειθαρχία, κατανόηση και αλληλεγγύη.

Τέτοια εποχή, λοιπόν, πριν ένα χρόνο, γκουβέρνο και λαός κάναμε μια νέα κοινωνική συμφωνία. Στην κρίση μπήκαμε – προφανώς χωρίς τη θέλησή μας – μαζί και θα βγούμε από αυτήν πάλι όλοι μαζί. Αυτή τη φορά με τη θέλησή μας και όσο το δυνατόν αλώβητοι…

Ένα χρόνο μετά τούτο δεν φαίνεται να επαληθεύεται από την πραγματικότητα. Για τον ίδιο λόγο η κυβέρνηση άρχισε να φυλλοροεί εξόχως επικίνδυνα και στις δημοσκοπήσεις, μολονότι τα μέσα ενημέρωσης αποδείχθηκαν ιδιαίτερα «προστατευτικά» την πρόσφατη περίοδο.

Πώς θα μπορούσε να επαληθευθεί, άλλωστε, όταν η ίδια η κυβέρνηση στέλνει διαρκώς αντιφατικά μηνύματα; Τα κρούσματα επιτυγχάνουν καθημερινά νέα ρεκόρ, αλλά οι «(ανα)αρμόδιοι ταγοί» ομιλούν (ακατάπαυστα και σε διαδοχικά διαστήματα) για άνοιγμα της αγοράς και των δραστηριοτήτων. Ο απλός κόσμος, εύλογα, σκέπτεται. Εάν τούτο δεν ενέχει κινδύνους, για ποιο λόγο τόσο καιρό ήμασταν «κλειστοί»; Για ποιο λόγο νέκρωσε για τόσο διάστημα το λιανεμπόριο, τη στιγμή που είχαμε πολύ λιγότερα κρούσματα, διασωληνωμένους ή/ και νεκρούς;

Πώς βγαίνουμε όλοι μαζί από την κρίση, τη στιγμή της υγειονομικής κορύφωσής της; Και πως γίνεται, τώρα ξαφνικά, να «κατανοούμε» τα «ψυχικά όρια των συμπολιτών μας» όταν σε πολύ καλύτερες συνθήκες ουδέν καταλαβαίναμε;

Πώς βγαίνουμε όλοι μαζί από την κρίση όταν μέσω της επιστρεπτέας προκαταβολής, ουκ ολίγες φορές χρηματοδοτούνται εταιρίες – ζόμπι και όχι όσες απαιτείται να παραμείνουν όρθιες;

Πώς βγαίνουμε όλοι μαζί από την κρίση όταν επιδοτούνται τόκοι δανείων και επιμηκύνονται οι χρόνοι αποπληρωμής κάποιων δανείων και όχι όλων; Πώς για παράδειγμα «ξεχάσαμε» να βοηθήσουμε επιχειρήσεις που έχουν αγοράσει επαγγελματικά ακίνητα (ξενοδοχεία κλπ) μέσω του θεσμού της χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) και όχι με απλό τοκοχρεωλυτικό δάνειο; Είπαμε όλοι μαζί και όχι επιλεκτικά;

Πως βγαίνουμε όλοι μαζί από την κρίση όταν από τη μια ευλόγως απαγορεύτηκαν οι πλειστηριασμοί αλλά παραδόξως εξαιρέθηκαν εκείνοι που έχουν σχέση με εταιρίες που έχουν υπαχθεί σε καθεστώς ειδικής διαχείρισης; Από πότε το «όλοι μαζί» συνεξαρτήθηκε από μεμονωμένα συμφέροντα πιστωτών;

Πώς βγαίνουμε όλοι μαζί από την κρίση όταν δεν υπάρχει συνεκτικό σχέδιο επανεκκίνησης της οικονομίας ούτε διασφαλισμένοι πόροι; Πώς θα τροφοδοτηθούν τα καταστήματα που δεν ανήκουν σε πολυεθνικούς ομίλους με νέο εμπόρευμα; Πώς θα πληρωθούν οι επιταγές που όλο αυτό το διάστημα τελούσαν σε αναστολή είσπραξης; Πώς θα συντηρούν τους εργαζόμενους οι επιχειρήσεις μετά τη λήξη των αναστολών συμβάσεων εργασίας όταν οι πωλήσεις θα παραμένουν με το σταγονόμετρο και η «ζήτηση θα απέχει σημαντικά της προσφοράς»;

Πώς βγαίνουμε όλοι μαζί από την κρίση όταν κανένας σχεδιασμός δεν ανακοινώθηκε, καμία νομοθετική πρωτοβουλία αποτροπής νέας γενιάς κόκκινων δανείων δεν ελήφθη μέχρι σήμερα;

Κάθε κυβερνητικό αφήγημα δοκιμάζεται σε κρίσιμες στιγμές. Η πιο κρίσιμη είναι η παρούσα. Εάν συνεχίσει αφιονισμένο και επαναπαυμένο στις περυσινές δάφνες θα χαθεί κάθε επαφή με τη ζώσα πραγματικότητα. Και το σημαντικότερο: θα χαθεί κάθε δυνατότητα των μικρών και μεσαίων κοινωνικών στρωμάτων για γρήγορη επάνοδο στην κανονικότητα.

Θα έχουμε βγει και από τούτη την κρίση. Αλλά, δυστυχώς, όχι όλοι μαζί…

* Δικηγόρου – Φορολογικού Συμβούλου

www.alf.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ο κώδικας της Νυρεμβέργης και η ιατρική επιστήμη. Του Πέτρου Μηλιαράκη

Ο καιρός γαρ εγγύς! Του Θανάση Παπαμιχαήλ

Ταφόπλακα στα εργασιακά από την κυβέρνηση Μητσοτάκη. Του Σωκράτη Βαρδάκη

 

 

Απόψεις

Ο ΘΥΤΗΣ ΚΑΙ ΤΑ ΘΥΜΑΤΑ Του Πέτρου Μηλιαράκη*

πέτρος μηλιαράκης

Του Πέτρου Μηλιαράκη*

Το έγκλημα στα Γλυκά Νερά επιβάλλει με σύντομο λόγο να αναφερθούμε στο θύτη και στα θύματα. Στο παρόν κείμενο δεν θα ασχοληθούμε με τον τρόπο που εκτυλίχθηκε η «ανακάλυψη του εγκληματία» - κατά την άποψή μου βραδύτατο. Το παρόν κείμενο με απόλυτο σεβασμό στην αδικοχαμένη Καρολάιν Κράουτς (Caroline Crouch) εστιάζει στο ότι η ανθρώπινη φύση δεν είναι ούτε εγγενώς κακή (Χομπς-Hobbes) ούτε εγγενώς καλή (Ρουσώ-Rousseau), αλλά είναι πρωτίστως κοινωνική, υποκείμενη στις συνθήκες που επικρατούν σε μία κοινωνία, δηλαδή στις συνθήκες που επιβάλλει η άρχουσα ιδεολογία, άλλοτε της πατριαρχίας και άλλοτε της θρησκοληψίας-ή και των δύο αυτών καταστάσεων και άλλοτε στις συνθήκες του φερόμενου μεν ως πολιτισμένου κόσμου, που ωστόσο σ’ αυτόν τον «πολιτισμό» η γυναίκα σε πολλές περιστάσεις αντιμετωπίζεται ως «δεύτερης κατηγορίας άνθρωπος».Και τούτο διότι, στην προκείμενη περίπτωση η αδικοχαμένη Καρολάιν Κράουτς ήταν res στα χέρια του ισχυρού, που αποφάσισε με κυρίαρχο τρόπο με dominium και imperium. 

 

ΠΟΙΝΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Στη λαϊκή συνείδηση και στο περί δικαίου αίσθημα πολλές φορές ένα έγκλημα, σύμφωνα και με τις κρατούσες κοινωνικές συνθήκες, ορίζεται ως «αποτρόπαιο». Αυτός ο όρος αποδίδεται και στο έγκλημα της δολοφονίας της Καρολάιν Κράουτς, με δολοφόνο (όπως ο ίδιος έχει ομολογήσει) τον σύζυγό της και πατέρα του παιδιού τους, Χαράλαμπο (Μπάμπη) Αναγνωστόπουλο.

Το Ποινικό Δίκαιο πραγματεύεται πάντοτε τα εγκλήματα και τις ποινές, ήτοι αφορά στην κατάστρωση των στοιχείων του εγκλήματος και τη σύμφωνα με το Νόμο ποινική μεταχείριση του εγκληματία. Σε κάθε περίπτωση δε: «το Ποινικόν Δίκαιον είναι ως εκ της φύσεως αυτού το τμήμα εκείνον του Δικαίου, το οποίο ευρίσκεται εις την στενοτέραν επαφήν με τη λαϊκήν ψυχήν και την λαϊκήν συνείδησιν» (βλ. Ν. Χωραφάς). 

Πέραν των κανόνων του Ποινικού Δικαίου, η έννομη τάξη έχει όλες τις πρόνοιες και για τις κοινωνικές παραμέτρους και αφορούν ένα έγκλημα. Ειδικότερα στην περίπτωση του εγκλήματος της δολοφονίας της Καρολάιν Κράουτς, πρέπει να επισημειωθεί ότι δεν είναι μόνο αυτή το θύμα. Θύμα είναι και η μόλις 11 μηνών Λυδία, θύμα είναι και η οικογένεια της Καρολάιν, θύμα είναι και η οικογένεια του καθ’ ομολογία δολοφόνου. Μην παραβλέπουμε δε ότι θύμα είναι και το αδικοχαμένο κατοικίδιο, που μόνο άδολα συναισθήματα είχε απέναντι στο δολοφόνο του. Αυτές οι παράμετροι δίνουν ιδιαίτερο ηθικό φορτίο στην κοινωνία, την οποία συντάραξε όχι μόνο το γεγονός καθεαυτό της δολοφονίας και των συνεπειών της, αλλά και ο τρόπος που επιχειρήθηκε η συγκάλυψή της. 

 

«ΑΠΟΠΡΟΣΩΠΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ»

Στην προκείμενη περίπτωση μπορούμε να προσεγγίσουμε τη συμπεριφορά του καθ’ ομολογία δολοφόνου με βάση την ψυχολογία, με δεδομένο ότι ενήργησε με απόλυτη ψυχραιμία. Η ψυχολογία αναφέρεται στην «αποπροσωποποίηση και αποπραγματοποίηση» του ατόμου. Η «αποπροσωποποίηση» αφορά στο άτομο που αισθάνεται αποσυνδεδεμένο από τις σκέψεις και τα συναισθήματα του, ενώ η «αποπραγματοποίηση» αφορά στο άτομο που αισθάνεται αποκομμένο από το περιβάλλον του.

Με βάση τις εμπειρίες από το έγκλημα στα Γλυκά Νερά, θα πρέπει να οδηγηθούμε στο συμπέρασμα ότι οι κοινωνίες πρέπει να οργανωθούν όχι απλώς στη βάση της έννομης ισότητας των δύο φύλων, αλλά εν τοις πράγμασι να κατακτήσουν την ισότητα των δύο φύλων. Αυτή η εν τοις πράγμασι ισότητα θα οδηγήσει στον ενανθρωπισμό του ανθρώπου.

* Ο Πέτρος Μηλιαράκης δικηγορεί στα Ανώτατα Ακυρωτικά Δικαστήρια της Ελλάδας και στα Ευρωπαϊκά Δικαστήρια του Στρασβούργου και του Λουξεμβούργου (ECHR και GC – EU).

ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

Στα ύψη η θερμοκρασία - Με τους 38 βαθμούς Κελσίου "φλέρταρε" ο υδράργυρος στη Μεσαρά

Τι αλλάζει από την 1η Ιουλίου με τον ΦΠΑ του ηλεκτρονικού εμπορίου