Skip to main content
ΥΓΕΙΑ
Αλκοολισμός: Ποιες οργανικές βλάβες είναι κλινικά αναστρέψιμες;
σφηνάκια
 clock 21:15 | 23/05/2026
writer icon newsroom ekriti.gr

Το αλκοόλ μπορεί να είναι βαθιά συνδεδεμένο με τη ζωή μας. Μια μπίρα ή ένα ποτήρι κρασί όταν συναντιόμαστε με φίλους. Ένα κοκτέιλ στο τέλος μιας δύσκολης ημέρας. Μια σειρά από πρόποσεις σε ένα πάρτι.

Είναι δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι μια τόσο φαινομενικά αθώα συνήθεια μειώνει την άμυνα του οργανισμού απέναντι στις λοιμώξεις και αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου και άλλων χρόνιων ασθενειών — όμως, σύμφωνα με την επιστήμη, αυτό ακριβώς συμβαίνει.

«Το αλκοόλ είναι εγγενώς τοξικό. Το χρησιμοποιούμε για απολύμανση· το χρησιμοποιούμε για να σκοτώνουμε μικροοργανισμούς. Άρα το ερώτημα είναι: υπάρχει ασφαλής ποσότητα κατανάλωσης;» δήλωσε ο Dr. Andrew Freeman. Ένας ολοένα αυξανόμενος αριθμός μελετών απαντά «όχι».

Τα πιο πρόσφατα δεδομένα δείχνουν ότι η κατανάλωση αλκοόλ συνδέεται άμεσα με 62 διαφορετικές παθήσεις, μεταξύ των οποίων αλκοολική καρδιοπάθεια, ψυχωτικές διαταραχές, γαστρίτιδα, έλκη, παγκρεατίτιδα και λιπώδης νόσος του ήπατος, καθώς και πιο γνωστές καταστάσεις όπως το εμβρυϊκό αλκοολικό σύνδρομο και η κίρρωση του ήπατος.

«Αυτές οι παθήσεις αποδίδονται 100% στο αλκοόλ, πράγμα που σημαίνει ότι δεν θα υπήρχαν καν χωρίς τη χρήση του», εξήγησε ο Jürgen Rehm, ο οποίος ερευνά τις επιπτώσεις του αλκοόλ από το 2003 σε συνεργασία με τον World Health Organization και επιστήμονες από τις ΗΠΑ και την Ευρώπη.

«Υπάρχουν ακόμη περίπου 30 ασθένειες στις οποίες το αλκοόλ παίζει σημαντικό ρόλο, όπως ο καρκίνος του μαστού και άλλες μορφές καρκίνου, οι καρδιοπάθειες, τα εγκεφαλικά επεισόδια, ο διαβήτης και η άνοια», πρόσθεσε. «Οι ασθένειες αυτές θα υπήρχαν και χωρίς το αλκοόλ, όμως η κατανάλωσή του ευθύνεται για ένα ποσοστό των περιστατικών.»

Η ικανότητα του οργανισμού να καταπολεμά λοιμώξεις επηρεάζεται επίσης σημαντικά. Ακόμη και ένα μόνο ποτό μπορεί να αποδυναμώσει το ανοσοποιητικό σύστημα μέσα σε 20 λεπτά από την κατανάλωση. Η χρόνια κατανάλωση αλκοόλ ενδέχεται να προκαλέσει μόνιμη βλάβη σε κρίσιμα κύτταρα του ανοσοποιητικού.

Οι μεγαλύτερες επιπτώσεις στην υγεία εμφανίζονται στους ανθρώπους που πίνουν καθημερινά μεγάλες ποσότητες, επισημαίνει ο Rehm. Ωστόσο, υπάρχει μια παγίδα: πολλές έρευνες ορίζουν ως «βαριά κατανάλωση» περισσότερα από 40 γραμμάρια καθαρού αλκοόλ ημερησίως για τις γυναίκες και 60 γραμμάρια για τους άνδρες. Ένα τυπικό ποτό στις ΗΠΑ περιέχει περίπου 14 γραμμάρια καθαρού αλκοόλ.

Αρκεί να σκεφτεί κανείς ότι ένα κοκτέιλ μπορεί εύκολα να περιέχει δύο ή περισσότερες δόσεις δυνατού ποτού — και έτσι κάποιος μπορεί να θεωρηθεί «βαρύς πότες» μέσα σε μία μόνο ημέρα.

Πολλά ποτά περιέχουν περισσότερο αλκοόλ απ’ όσο αντιλαμβάνονται οι καταναλωτές, αυξάνοντας σημαντικά τους κινδύνους για την υγεία. Και φυσικά, το αλκοόλ δεν περιορίζεται στα σκληρά ποτά: κρασί, μπίρα, μηλίτης, σέρι, βερμούτ και σάκε περιέχουν επίσης αλκοόλ.

Πόσο επηρεάζουν όμως όλα αυτά το προσδόκιμο ζωής;

«Η ομάδα μας δημιούργησε μια δωρεάν εφαρμογή που δείχνει πόσα λεπτά ή ημέρες ζωής χάνονται με κάθε ποτό», ανέφερε ο Rehm. «Η εφαρμογή δείχνει επίσης πόσο χρόνο ζωής μπορεί να κερδίσει κάποιος όταν σταματήσει να πίνει.»

Παρά τα ανησυχητικά δεδομένα, υπάρχει και μια θετική πλευρά: πολλές από τις ασθένειες που σχετίζονται με το αλκοόλ μπορούν να επιβραδυνθούν, να σταματήσουν ή ακόμη και να αντιστραφούν, εφόσον ληφθούν έγκαιρα μέτρα.

Αλκοόλ και λοιμώξεις

Το αλκοόλ διαταράσσει τη λειτουργία του έμφυτου ανοσοποιητικού συστήματος — δηλαδή της φυσικής άμυνας με την οποία γεννιόμαστε — αλλά και της επίκτητης ανοσίας που αναπτύσσουμε με την έκθεσή μας σε παθογόνους οργανισμούς.

Ακόμη και μικρή ποσότητα αλκοόλ μπορεί να μειώσει άμεσα την ικανότητα σημαντικών λευκών αιμοσφαιρίων, όπως τα μακροφάγα, τα ουδετερόφιλα και τα φυσικά φονικά κύτταρα, να καταπολεμήσουν ιούς, βακτήρια και καρκινικά κύτταρα.

Ένα επεισόδιο υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ — συνήθως τέσσερα ή περισσότερα ποτά μέσα σε λίγες ώρες — μπορεί να επηρεάσει το ανοσοποιητικό σύστημα για 24 ώρες.

Ευτυχώς, οι άμεσες επιπτώσεις δεν διαρκούν πολύ. Ανάλογα με την ποσότητα κατανάλωσης, ο οργανισμός μπορεί να επανέλθει μέσα σε λίγες ημέρες ή μία εβδομάδα.

Ωστόσο, η χρόνια χρήση αλκοόλ μπορεί να εξασθενήσει ή να καταστρέψει κύτταρα-κλειδιά του ανοσοποιητικού, αυξάνοντας την ευπάθεια σε λοιμώξεις όπως η πνευμονία, ο HIV και η φυματίωση.

Αλκοόλ και καρκίνος

Το αλκοόλ αποτελεί την τρίτη σημαντικότερη αποτρέψιμη αιτία καρκίνου στις ΗΠΑ μετά το κάπνισμα και την παχυσαρκία, σύμφωνα με τον Dr. Vivek Murthy.

Όλοι οι τύποι αλκοόλ συμβάλλουν στην εμφάνιση καρκίνου, προκαλώντας βλάβες στο DNA και αυξάνοντας τη χρόνια φλεγμονή. Στις γυναίκες, ο μεγαλύτερος κίνδυνος αφορά τον καρκίνο του μαστού, ενώ στους άνδρες ο καρκίνος που συνδέεται συχνότερα με το αλκοόλ είναι ο καρκίνος του παχέος εντέρου.

Οι ειδικοί τονίζουν ότι η διακοπή του αλκοόλ μπορεί να μειώσει σημαντικά τις βλάβες στην υγεία, εφόσον δεν έχει ήδη προκληθεί μη αναστρέψιμη ζημιά.

«Ο καρκίνος χρειάζεται χρόνια για να αναπτυχθεί», εξήγησε ο Sinclair Carr. «Επομένως, κάποιος μπορεί ήδη να έχει αναπτύξει καρκινικά κύτταρα εξαιτίας του αλκοόλ πριν σταματήσει να πίνει. Ωστόσο, αν δεν υπάρχει ήδη καρκίνος, η διακοπή του αλκοόλ εξαλείφει τον μελλοντικό κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου που σχετίζεται με αυτό.»

Αλκοόλ και εγκέφαλος

Παλιότερα λεγόταν ότι το αλκοόλ σκοτώνει εγκεφαλικά κύτταρα. Σήμερα, η επιστήμη δείχνει ότι καταστρέφει κυρίως τις συνδέσεις μεταξύ των νευρώνων, οδηγώντας σε συρρίκνωση του εγκεφάλου, ιδιαίτερα σε περιοχές που σχετίζονται με τη μνήμη και τη λήψη αποφάσεων.

Μία από τις μεγαλύτερες μελέτες που έχουν γίνει μέχρι σήμερα διαπίστωσε ότι ακόμη και τρία ποτά την εβδομάδα αυξάνουν τον κίνδυνο άνοιας κατά 15% σε σύγκριση με την κατανάλωση ενός ποτού την εβδομάδα.

Οι βλάβες στον εγκέφαλο μπορούν να αντιστραφούν εν μέρει, ιδιαίτερα αν η διακοπή του αλκοόλ γίνει έγκαιρα. Η προσοχή, η μνήμη και άλλες γνωστικές λειτουργίες συχνά βελτιώνονται με την αποχή.

Ωστόσο, η χρόνια βαριά κατανάλωση και τα επεισόδια υπερβολικής κατανάλωσης φαίνεται ότι συνδέονται με πιο μόνιμες αλλαγές στον εγκέφαλο και αυξημένο κίνδυνο άνοιας.

Αλκοόλ και καρδιά

Παρότι για χρόνια επικρατούσε η άποψη ότι το αλκοόλ κάνει καλό στην καρδιά, τα νεότερα επιστημονικά δεδομένα αμφισβητούν ολοένα και περισσότερο αυτή την πεποίθηση.

Ορισμένες μελέτες έχουν δείξει ότι η χαμηλή έως μέτρια κατανάλωση μπορεί να έχει μικρό προστατευτικό αποτέλεσμα. Ωστόσο, όσο αυξάνεται η κατανάλωση, αυξάνεται και ο κίνδυνος για καρδιαγγειακά νοσήματα.

Μελέτη του 2023 έδειξε ότι ακόμη και ένα αλκοολούχο ποτό την ημέρα μπορεί να αυξήσει τη συστολική αρτηριακή πίεση — δηλαδή τη «μεγάλη» πίεση.

«Υπάρχουν πλέον αρκετά στοιχεία που δείχνουν ότι το αλκοόλ μπορεί να είναι περισσότερο επιβλαβές παρά ωφέλιμο», δήλωσε ο Freeman. «Οι περισσότερες ιατρικές εταιρείες συνιστούν στους ανθρώπους είτε να μην ξεκινούν να πίνουν είτε, αν πίνουν ήδη, να περιορίζουν όσο γίνεται την κατανάλωση ή να τη διακόπτουν εντελώς.»

Πηγή: cnn.com

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

google news icon

Ακολουθήστε το ekriti.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις για την Κρήτη και όχι μόνο.

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
Ράδιο Κρήτη © | 2013 -2026 ekriti.gr Όροι Χρήσης | Ταυτότητα Designed by Cloudevo, developed by Pixelthis