Έρευνα ekriti - ΒΙ.ΠΕ. Ηρακλείου: Η διαχείριση από τη STRIX, τα υψηλά κοινόχρηστα και η προσφυγή στο ΣτΕ

Η Βιομηχανική Περιοχή Ηρακλείου βρίσκεται σήμερα σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Πίσω από την αντιπαράθεση για τα κοινόχρηστα και τον Κανονισμό Λειτουργίας υπάρχει μια πολύ μεγαλύτερη αλλαγή: η μεταβολή του ιδιοκτησιακού και θεσμικού καθεστώτος της εταιρείας που διαχειρίζεται τη ΒΙΠΕ και η εφαρμογή του νέου νόμου για τα Επιχειρηματικά Πάρκα.

Το ζήτημα αφορά εκατοντάδες επιχειρήσεις και, κατ' επέκταση, σημαντικές ιδιωτικές επενδύσεις και ακίνητα.

1. Πώς φτάσαμε στη σημερινή κατάσταση

Η ΕΤΒΑ ΒΙ.ΠΕ. Α.Ε. ήταν για χρόνια ελεγχόμενη από την Τράπεζα Πειραιώς.

Μέχρι το 2021 η μετοχική της σύνθεση ήταν:

Τράπεζα Πειραιώς: 65%

Ελληνικό Δημόσιο: 35%

Το 2021, στο πλαίσιο της συναλλαγής που είναι γνωστή ως «Mayfair», η Πειραιώς εισέφερε το 64% της συμμετοχής της στην ΕΤΒΑ ΒΙ.ΠΕ. στη STRIX Holdings L.P. Η ίδια η ΕΤΒΑ αναφέρει ότι η Πειραιώς διατήρησε άμεση συμμετοχή μόλις 1%.

Σήμερα η μετοχική σύνθεση της ΕΤΒΑ ΒΙ.ΠΕ. είναι:

STRIX Holdings L.P. 64% – ΕΕΣΥΠ 35% – Τράπεζα Πειραιώς 1%.

Η αλλαγή αυτή δεν ήταν απλή πώληση μιας εταιρείας. Η Πειραιώς δημιούργησε τη STRIX Asset Management για τη διαχείριση των συμμετοχών και στις 16 Δεκεμβρίου 2021 μεταβίβασε το 75% της εταιρείας αυτής στη Blantyre Capital, διατηρώντας 25%. Με την πράξη αυτή η Πειραιώς έχασε τον έλεγχο της ΕΤΒΑ ΒΙ.ΠΕ.

Σημαντική διευκρίνιση: δεν είναι ακριβές να λέγεται ότι «η STRIX ανέλαβε απευθείας τη διαχείριση της ΒΙΠΕ Ηρακλείου». Ο φορέας που διαχειρίζεται το Επιχειρηματικό Πάρκο είναι η ΕΤΒΑ ΒΙ.ΠΕ. Α.Ε., στην οποία η STRIX κατέχει το 64%.

2. Η δεύτερη μεγάλη αλλαγή: ο νόμος 4982/2022

Το 2022 ψηφίστηκε ο Ν. 4982/2022, ο οποίος άλλαξε το θεσμικό πλαίσιο για τα Επιχειρηματικά Πάρκα.

Στο νέο σύστημα ο φορέας ανάπτυξης και διαχείρισης αποκτά σημαντικές αρμοδιότητες για τη λειτουργία του Πάρκου, τις υποδομές, τις υπηρεσίες και την είσπραξη των σχετικών δαπανών.

Στην περίπτωση της ΒΙΠΕ Ηρακλείου, η ΕΤΒΑ ΒΙ.ΠΕ. προχώρησε το 2023 σε διαδικασία αναθεώρησης του Κανονισμού Λειτουργίας, επικαλούμενη τις διατάξεις του Ν. 4982/2022. Η ίδια η εταιρεία αναφέρει ότι η διαδικασία ξεκίνησε στις 29 Μαρτίου 2023.

Ακολούθησε διαδικασία διαβούλευσης και ψηφοφορίας με τους ιδιοκτήτες γης.

Η ίδια η ΕΤΒΑ ανακοίνωσε στη συνέχεια ότι, ύστερα από παρατηρήσεις των επιχειρήσεων, αποφάσισε να αποσύρει συγκεκριμένες προτεινόμενες διατάξεις. Μεταξύ αυτών ήταν η πρόβλεψη για έλεγχο μεταβολών στη μετοχική σύνθεση επιχειρήσεων και προβλέψεις σχετικά με τη διάθεση οικοπέδων.

Το γεγονός αυτό έχει σημασία: δείχνει ότι υπήρξε πραγματική διαβούλευση, αλλά ταυτόχρονα αποτυπώνει και το εύρος των αλλαγών που επιχειρήθηκε αρχικά να εισαχθούν στον Κανονισμό.

3. Τι πληρώνουν σήμερα οι επιχειρήσεις

Η ΕΤΒΑ αναφέρει ότι οι εγκατεστημένες επιχειρήσεις καταβάλλουν σε περιοδική βάση κοινόχρηστες δαπάνες για τις υπηρεσίες που παρέχονται στο Πάρκο.

Μεταξύ των υπηρεσιών περιλαμβάνονται η αποκομιδή απορριμμάτων, ο καθαρισμός δρόμων, ο φωτισμός, η συντήρηση υποδομών, οι αποψιλώσεις, η πυροπροστασία, οι αποφράξεις δικτύων ομβρίων και άλλες εργασίες.

Η ΕΤΒΑ υποστηρίζει ότι το ύψος των κοινοχρήστων συνδέεται με την έκταση της επιχείρησης και τη χρήση των υποδομών.

Από την άλλη πλευρά, οι εγκατεστημένες επιχειρήσεις υποστηρίζουν ότι οι χρεώσεις αυξήθηκαν υπέρμετρα μετά την αλλαγή του καθεστώτος.

Σύμφωνα με στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί από φορείς των εγκατεστημένων επιχειρήσεων, οι κοινόχρηστες δαπάνες αυξήθηκαν από περίπου 902.000 ευρώ το 2022 σε περίπου 1,77 εκατ. ευρώ το 2024.

Πρόκειται για αύξηση περίπου 96%.

Οι αριθμοί αυτοί πρέπει να εξεταστούν αναλυτικά ανά κατηγορία δαπάνης, ώστε να διαπιστωθεί τι ακριβώς προκάλεσε την αύξηση και ποιο μέρος της οφείλεται σε νέες υπηρεσίες, επενδύσεις, ανατιμήσεις συμβάσεων ή διαφορετικό τρόπο επιμερισμού.

4. Δεν είναι μόνο τα κοινόχρηστα

Η αντιπαράθεση έχει πλέον μεταφερθεί σε ένα πολύ μεγαλύτερο ζήτημα: ποιος αποφασίζει για τη λειτουργία μιας ΒΙΠΕ και ποια είναι τα όρια της εξουσίας του διαχειριστή;

Οι εγκατεστημένες επιχειρήσεις υποστηρίζουν ότι το νέο πλαίσιο δημιουργεί ένα καθεστώς στο οποίο ο διαχειριστής έχει εξαιρετικά ισχυρή θέση, ενώ οι επιχειρήσεις που έχουν επενδύσει στη ΒΙΠΕ έχουν περιορισμένο λόγο.

Η ΕΤΒΑ, από την πλευρά της, υποστηρίζει ότι το νέο πλαίσιο είναι απαραίτητο για την εύρυθμη λειτουργία, τη βιωσιμότητα και την αναβάθμιση των Επιχειρηματικών Πάρκων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Έρευνα ekriti - ΒΙ.ΠΕ. Ηρακλείου: Ποιος είναι σήμερα ο διαχειριστής και πως άλλαξε το καθεστώς