Τσακωνιά και Αρχάγγελος Ρόδου: Εκεί όπου οι κάτοικοι μιλούν γλώσσες...άλλων εποχών (βίντεο)

Σε μια εποχή που η παγκοσμιοποίηση ισοπεδώνει τις τοπικές ιδιαιτερότητες, στην Ελλάδα υπάρχουν γωνιές όπου ο χρόνος μοιάζει να έχει σταματήσει. Εκεί, οι άνθρωποι δεν διατηρούν την ιστορία τους μόνο στα μουσεία ή στα βιβλία, αλλά την κρατούν ζωντανή καθημερινά στο στόμα τους.

Αν αναζητήσετε το μοναδικό μέρος στην Ελλάδα όπου οι κάτοικοι μιλούν ακόμα ιδιώματα που έρχονται απευθείας από την αρχαιότητα, ο δρόμος θα σας βγάλει σε δύο συγκεκριμένες περιοχές:

Την Τσακωνιά της Αρκαδίας και τον Αρχάγγελο της Ρόδου.

Τσακωνιά - Η ζωντανή φωνή των Αρχαίων Σπαρτιατών

Αν υπάρχει ένα μέρος που δικαιούται απόλυτα τον τίτλο του «γλωσσικού θαύματος», αυτό είναι η Τσακωνιά στην Κυνουρία της Αρκαδίας. Με επίκεντρο το Λεωνίδιο, τον Τυρό και τα γύρω ορεινά χωριά, οι παλαιότεροι κάτοικοι μιλούν ακόμα τα Τσακώνικα.

Ενώ η νέα ελληνική γλώσσα κατάγεται από την αρχαία Ιωνική και Αττική διάλεκτο (μέσω της Ελληνιστικής Κοινής), τα Τσακώνικα είναι η μοναδική νεοελληνική διάλεκτος που προέρχεται απευθείας από την Αρχαία Δωρική. Είναι, με απλά λόγια, η εξέλιξη της γλώσσας που μιλούσε ο Λεωνίδας και οι αρχαίοι Σπαρτιάτες.

Τα χαρακτηριστικά της γλώσσας - Το «α» αντί για «η»

Οι Τσακώνες λένε ακόμα «μάτηρ» αντί για «μητέρα» και «αμέρα» αντί για «ημέρα», ακριβώς όπως οι αρχαίοι Δωριείς.

Το αρχαίο δίγαμμα (F)

Έχει επιβιώσει σε λέξεις όπως το «βάνε» (αρνί), που προέρχεται από το αρχαίο «Fαρήν».

 Σήμερα, στις εισόδους των χωριών της περιοχής, οι πινακίδες καλωσορίζουν τους επισκέπτες στα τσακώνικα: «Καούρ εκάνατε» (Καλώς ορίσατε).

Αρχάγγελος Ρόδου - Το χωριό με τη γλώσσα - μυστήριο

Μεταφερόμαστε στα Δωδεκάνησα και συγκεκριμένα στη Ρόδο. Εκεί βρίσκεται ο Αρχάγγελος, ένα μεγάλο και ζωντανό χωριό, του οποίου οι κάτοικοι επικοινωνούν με μια δική τους, εντελώς ιδιαίτερη διάλεκτο: Τα Αρχαγγελίτικα.

Ένα ακατάληπτο ιδίωμα

Για έναν εξωτερικό παρατηρητή, η συζήτηση μεταξύ δύο Αρχαγγελιτών ακούγεται σαν ξένη γλώσσα. Το ιδίωμα αυτό έχει καταφέρει να επιβιώσει παρά την τουριστική ανάπτυξη του νησιού.

Τα Αρχαγγελίτικα είναι ένα κράμα Αρχαίων ελληνικών και δωρικών στοιχείων που διατηρήθηκαν λόγω της σχετικής απομόνωσης του χωριού στα παλαιότερα χρόνια.

Μεσαιωνικών και ιπποτικών επιρροών από την εποχή των Ιπποτών της Ρόδου.

Κυπριακών γλωσσικών στοιχείων, καθώς η φωνητική της (διπλά σύμφωνα, βαριά προφορά) θυμίζει έντονα την κυπριακή διάλεκτο.

Μια κληρονομιά σε κίνδυνο

Τόσο τα Τσακώνικα όσο και τα Αρχαγγελίτικα αποτελούν ανεκτίμητους πολιτισμικούς θησαυρούς. Ωστόσο, αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο της εξαφάνισης, καθώς οι νεότερες γενιές, αν και τα καταλαβαίνουν, χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο την επίσημη νέα ελληνική.

Στην Τσακωνιά γίνονται συντονισμένες προσπάθειες με μαθήματα στα σχολεία και εκδόσεις βιβλίων ώστε η «γλώσσα του Λεωνίδα» να μην σβήσει ποτέ.

Η διατήρησή τους είναι μια υπενθύμιση ότι η ελληνική γλώσσα δεν είναι κάτι στατικό, αλλά ένας ζωντανός οργανισμός που αναπνέει εδώ και χιλιάδες χρόνια.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Τανάγρα: Η στιγμή της πτώσης του Phantom στο Athens Flying Week (βίντεο)

Φωτιά στην Τανάγρα μετά την πτώση του Phantom στο Athens Flying Week - Ήχησε το 112

Τανάγρα: Πληροφορίες ότι εντοπίστηκαν χωρίς τις αισθήσεις τους οι πιλότοι του Phantom που συνετρίβη

Ατύχημα στο Athens Flying Week: Επεσε Phantom κατά τη διάρκεια επίδειξης