Ένα πολύ διαφορετικό είδος φυτών που η ιδιομορφία της φύσης και η ανάγκη για επιβίωση τα μετέβαλε να αναζητήσουν θρεπτικά στοιχειά αλλού καθώς επιβιώνουν σε υγρά και εντελώς άγονα μέρη.

Έχουν μετατραπεί σε ιδιοφυείς μηχανισμούς παγίδευσης που με εκπληκτικό τρόπο συλλαμβάνουν έντομα.

Με τη βοήθεια πεπτικών υγρών μετατρέπουν τα μέρη των εντόμων σε θρεπτικά συστατικά απαραίτητα για την επιβίωση τους.

Θα γνωρίσουμε λοιπόν μερικές από τις συνήθειες των πιο δημοφιλών εντομοφάγων φυτών.  

1. Σαρακηνία  

Ιδιαιτέρα όμορφα φυτά με σωληνοειδές σώμα που οδηγούν τα θύματα στο εσωτερικό τους χωρίς να υπάρχει δυνατότητα διαφυγής. Είδος που ευδοκιμεί σε όλο το γεωγραφικό πλάτος της Αμερικής με μικρές απαιτήσεις σε χαμηλές θερμοκρασίες που λατρεύει τα ζεστά καλοκαίρια. Από τα ευκολότερα στην καλλιέργεια και ανάπτυξη φυτά αρκεί να έχουν πλήρη ήλιο και την προϋπόθεση η βάση τους να μη στεγνώσει ποτέ. Αυτός είναι και ο λόγος  που φροντίζουμε το υπόστρωμα τους να έχει πάντα νερό ιδιαίτερα χαμηλό σε μέταλλα.

2. Διοναία

Σίγουρα ένα από τα πιο γνωστά εντομοφάγα είναι η Διοναία με ένα πολύ εντυπωσιακό και ιδιαίτερο τρόπο παγίδευσης. Φυτό εκπληκτικά προσαρμόσιμο που αγαπά το άφθονο φως με το υπόστρωμα του να είναι πάντα βρεγμένο από καθαρό νερό η νερό της βροχής. Αναπτύσσεται πολύ καλά σε μίγμα καθαρών βρύων (sphagnum) άμμου και καθαρής τύρφης. Προτιμά έντομα η αράχνες μόνο ζωντανά που παρέχουν τη κατάλληλη διέγερση στο φύλλο για να κλείσει και να αρχίσει η πέψη.

3. Νταρλιγκτόνια    

Αν ψάξουμε σε μια προστατευμένη πλαγιά που ρέει κρύο νερό είναι πιθανόν να βρούμε μερικά φυτά Darlingtonia. Χαρακτηριστικό αυτού του εντομοφάγου φυτού είναι η ομοιότητα του με κόμπρα. Μπορεί να επιβιώσει σε μεγάλο φάσμα κλιματικών συνθηκών αλλά προτιμά να βρίσκεται σε βάλτους ,τυρφώνες στην άκρη μιας λίμνης, γενικά σε μέρη που υπάρχει ροή νερού.  

 

4. Νηπενθή         

   

Από τα τροπικά δάση της Ν.Ασίας κατάγεται αυτό το εντυπωσιακό αναρριχητικό φυτό που κατασκευάζει ιδιαίτερους σε σχήμα και χρώμα ασκούς παγίδευσης εντόμων. Τα έντομα έλκονται λόγω τις έκρισης μιας ουσίας που παράγεται στο εσωτερικό του ασκού. Φιλτραρισμένο ηλιακό φως ,ζεστό περιβάλλον και υψηλή υγρασία είναι οι καλύτερες συνθήκες ανάπτυξης αυτών των φυτών. 

5. Δροσέρα             

Ένα από τα πιο εύκολα στη καλλιέργεια σαρκοφάγα που συναντάμε στις βαλτώδεις περιοχές της νοτίου Αφρικής. Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό αυτού του φυτού είναι τα λεπτά μικρά φύλλα του που στις άκρες φέρουν τριχίδια με σταγόνες μιας κολλώδης ουσίας. Τα έντομα έλκονται από τη κολλώδη ουσία ,τα φύλλα συστρέφονται τα αγκαλιάζουν και παγιδεύονται.

6. Κεφαλωτός         

Ίσως το πιο εντυπωσιακό εντομοφάγο φυτό. Πολύ δημοφιλή μικρού μεγέθους με πολύπλοκους ασκούς μπορεί να επιβιώνει από ένα terrarium μέχρι μια γλάστρα σένα ηλιόλουστο περβάζι. Είναι ένα φυτό δύσκολο στη καλλιέργεια του αλλά αν αποφύγουμε την υπερβολική υγρασία και σταματήσουμε να βρέχουμε το ίδιο το φυτό δεν θα μας δημιουργήσει κανένα πρόβλημα.

7. Heliamphora sp.

Ιδιαιτέρα φυτά με χαρακτηριστικά φύλλα σχήματος χωνιού που συγκροτούν νερό στο εσωτερικό τους. Δύσκολο από άποψη απαιτήσεων. Το συναντάμε στα highlands της Λατινικής Αμερικής που κυριαρχούν οι ζεστές ημέρες και τα κρύα βράδια. Τα περισσότερα είδη περιορίζονται σε υψόμετρο 1200-2800 m.με μέσο ορό βροχής 2-4 εκ. την ημέρα Μπορεί να καλλιεργηθεί πολύ εύκολα σ’ ένα υγρό θερμοκήπιο με αρκετό ηλιακό φως.

Γνωρίσαμε ίσως τα πιο αντιπροσωπευτικά είδη εντομοφάγων φυτών. Ακόμη ένας μεγάλος αριθμός συμπληρώνει αυτή την ιδιαίτερη κατηγορία. Φυτά που η ανάγκη για επιβίωση τα ώθησε να αναπτύξουν όχι μονό ευφυείς μηχανισμούς παγίδευσης αλλά και ελκυσμού των εντομών όπως η έντονη οσμή την παρουσία γλυκών ουσιών αλλά και νερού μέσα τους η φύλλα με εντυπωσιακά έντονα χρώματα.

Σίγουρα η καλλιέργεια αυτών των φυτών στο σπίτι μας δεν είναι η πιο εύκολη αλλά πρέπει να ομολογήσουμε ότι είναι άκρως εντυπωσιακή.

Καλλιέργεια - Φωτογραφίες: Άννα Καριώτη & Κων/νος Ασημακόπουλος μέλη της Ελληνικής Εταιρίας Φίλων της Ορχιδέας.

 

Τάσος Χαραλαμπής

Τεχν.Γεωπονίας Σχολής Θερμοκηπιακών Καλλιεργειών & Ανθοκομίας Α.Τ.Ε.Ι. Κρήτης.