Πώς ο καθιστικός τρόπος ζωής αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου

Νέα επιστημονική μελέτη δείχνει ότι κάθε επιπλέον ώρα που ένα άτομο περνά καθιστό ή ξαπλωμένο μέσα στη διάρκεια της ημέρας ενδέχεται να αυξάνει τόσο την πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου όσο και τον κίνδυνο θανάτου από τη νόσο.

Η παραμονή σε καθιστή, ξαπλωμένη ή ανακλινόμενη θέση ενώ το άτομο είναι ξύπνιο, έχει εδώ και καιρό συσχετιστεί με δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία. Προηγούμενες μελέτες έχουν συνδέσει τον παρατεταμένο χρόνο ακινησίας με την παχυσαρκία, τον διαβήτη τύπου 2, διάφορες μορφές καρκίνου και την αυξημένη πιθανότητα πρόωρου θανάτου. Ωστόσο, όπως επισημαίνει ο Independent, οι περισσότερες συστάσεις δημόσιας υγείας δίνουν έμφαση κυρίως στη συνολική διάρκεια της καθιστικής ζωής και λιγότερο στον τρόπο με τον οποίο αυτή κατανέμεται μέσα στην ημέρα.

Η νέα έρευνα του Πανεπιστημίου της Γλασκώβης διαφοροποιείται, καθώς δεν εξετάζει μόνο τον συνολικό χρόνο ακινησίας, αλλά και το αν αυτός πραγματοποιείται σε μεγάλα συνεχόμενα διαστήματα ή αν διακόπτεται τακτικά από σύντομες περιόδους κίνησης.

Ποιοι τύποι καρκίνου εμφανίζουν μεγαλύτερη συσχέτιση

Οι ερευνητές κατηγοριοποίησαν τα επίπεδα δραστηριότητας των συμμετεχόντων. Ως «παρατεταμένη καθιστική συμπεριφορά» ορίστηκαν περίοδοι διάρκειας 30 λεπτών, κατά τις οποίες το άτομο παρέμενε καθιστό ή ξαπλωμένο για τουλάχιστον το 90% του χρόνου. Αντίθετα, «διακοπτόμενη καθιστική συμπεριφορά» θεωρήθηκαν τα αντίστοιχα 30λεπτα, στα οποία περισσότερο από το 10% του χρόνου αφιερώθηκε σε δραστηριότητες εκτός καθιστής στάσης. Παράλληλα, αξιολογήθηκαν και διαφορετικά επίπεδα σωματικής άσκησης.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η παρατεταμένη ακινησία συνδέεται με 9% αυξημένο κίνδυνο θανάτου από καρκίνο. Επιπλέον, συσχετίστηκε με υψηλότερη πιθανότητα συνολικής εμφάνισης καρκίνου, αλλά και με μορφές καρκίνου που σχετίζονται με την παχυσαρκία, όπως του οισοφάγου, του ήπατος, των νεφρών, του παγκρέατος, του παχέος εντέρου, του μαστού, των ωοθηκών και του θυρεοειδούς. Αντίστοιχη συσχέτιση διαπιστώθηκε και για καρκίνους που σχετίζονται με τον διαβήτη τύπου 2.

Αντίθετα, όσοι διέκοπταν συστηματικά τα μεγάλα διαστήματα καθιστικής ζωής με μικρές περιόδους κίνησης παρουσίαζαν μικρότερο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου και διαβήτη τύπου 2. Ειδικότερα, η αντικατάσταση μίας μόνο ώρας παρατεταμένης καθιστικής συμπεριφοράς ημερησίως με ελαφριά φυσική δραστηριότητα, όπως ένας περίπατος, συνδέθηκε με 12% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από καρκίνο.

Η σημασία της καθημερινής φυσικής δραστηριότητας

Οι οδηγίες του βρετανικού Εθνικού Συστήματος Υγείας προτρέπουν τους ενήλικες να εντάσσουν κάποια μορφή σωματικής δραστηριότητας στην καθημερινότητά τους και να ασκούνται τουλάχιστον δύο φορές την εβδομάδα. Η άσκηση μπορεί να περιλαμβάνει δραστηριότητες όπως ενδυνάμωση, τρέξιμο, περπάτημα, κολύμπι ή ακόμη και χειρωνακτικές εργασίες, όπως το σπρώξιμο μιας μηχανής γκαζόν. Παράλληλα, συνιστάται η μείωση του χρόνου που αφιερώνεται σε καθιστή ή ξαπλωμένη στάση, καθώς και η συχνή διακοπή των μεγάλων περιόδων ακινησίας.

Όπως υπογραμμίζουν οι ερευνητές, οι ισχύουσες οδηγίες δημόσιας υγείας επικεντρώνονται κυρίως στη μέτρια ή έντονη άσκηση. Παρ' όλα αυτά, τα ευρήματα της μελέτης αναδεικνύουν ότι ακόμη και η ελαφριά σωματική δραστηριότητα μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην προστασία της υγείας. Επισημαίνουν επίσης ότι μελλοντικές κλινικές δοκιμές θα συμβάλουν στη διαμόρφωση πιο εξατομικευμένων στρατηγικών, ώστε να περιοριστεί αποτελεσματικότερα ο χρόνος που περνάμε καθιστοί.

Διαβάστε επίσης 

Τα θρεπτικά συστατικά που βοηθούν στην αύξηση της μυϊκής μάζας

Καλοκαιρινές αλλεργίες: Ποια συμπτώματα δεν πρέπει να αγνοούμε