Το μοντέλο του «επιτελικού κράτους» επιδείνωσε το πρόβλημα που προϋπήρχε, επισήμανε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, Νίκος Ανδρουλάκης, μιλώντας για την Αθήνα και τον τρόπο διοίκησης της πρωτεύουσας, στη συζήτησή του με τον δημοσιογράφο Παύλο Τσίμα, στο πλαίσιο του συνεδρίου της εφημερίδας «Το Βήμα», ενώ υπογράμμισε ότι «πλέον όλα αποφασίζονται σε έναν κλειστό πυρήνα εξουσίας».
Αναφερόμενος αρχικά στην κατανομή του πληθυσμού στο λεκανοπέδιο Αττικής, αλλά και στην Θεσσαλονίκη, ο κ. Ανδρουλάκης σημείωσε ότι δημιουργεί μια δημογραφική εικόνα κατανομής του πληθυσμού «πολύ επικίνδυνη για το μέλλον». Και προσέθεσε πως, αν σε αυτή τη γεωγραφική κατανομή, συνδυάσουμε και τη γήρανση του πληθυσμού, που αφορά κυρίως στην ελληνική ύπαιθρο, τα πράγματα γίνονται ακόμη πιο προβληματικά.
Γι’ αυτό, όπως τόνισε, «το ΠΑΣΟΚ έχει συνεχώς, στο στόμα του, στο λεξιλόγιό του, στο πρόγραμμά του, την έννοια της περιφερειακής ανάπτυξης. Χωρίς περιφερειακή ανάπτυξη, χωρίς ζωτική περιφέρεια και ύπαιθρο, η οποία θα έχει σοβαρές επενδύσεις στον πρωτογενή τομέα, στη μεταποίηση, στον ποιοτικό τουρισμό, η πίεση που ασκείται σήμερα στα δύο μεγάλα αστικά κέντρα θα είναι ακόμη μεγαλύτερη τα επόμενα χρόνια». Άρα, προσέθεσε, το ένα ζήτημα είναι αυτό του αναπτυξιακού μοντέλου της χώρας, που πρέπει να ακολουθήσουμε, για να υπάρξει πραγματική αποκέντρωση μέσω της περιφερειακής ανάπτυξης.
«Όλα αποφασίζονται σε έναν κλειστό πυρήνα εξουσίας»
Το δεύτερο, όπως είπε, είναι η αρμοδιότητα. Ο Νίκος Ανδρουλάκης υπογράμμισε πως «τα πράγματα, δυστυχώς, και σε αυτόν τον τομέα, χειροτέρευσαν τα τελευταία χρόνια. Το μοντέλο του ‘επιτελικού κράτους’ επιδείνωσε το πρόβλημα που προϋπήρχε. Αυτά που λέμε δεν είναι σημερινά, υπάρχουν πολλά χρόνια».
«Κάτω από κάποιες πολιτικές περιστάσεις γίνονταν βήματα ενδυνάμωσης της τοπικής αυτοδιοίκησης. Το ΠΑΣΟΚ έκανε σημαντικούς νόμους και έδωσε αρμοδιότητες και εξουσία στους Δήμους και στις Περιφέρειες. Βλέπουμε τα τελευταία χρόνια αυτό να έχει πάρει μια άλλη τροπή. Όλα αποφασίζονται σε έναν κλειστό πυρήνα εξουσίας», σημείωσε χαρακτηριστικά, τονίζοντας πως «έχει αποδυναμωθεί η τοπική αυτοδιοίκηση όλων των βαθμών», για να υπογραμμίσει πως «έχει αποδυναμωθεί, όμως, και η ίδια η πολιτική λειτουργία της κυβέρνησης».
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ ανέφερε πως το μοντέλο αυτό «απέτυχε παταγωδώς, διότι ήταν ένα συγκεντρωτικό μοντέλο, που ήθελε να ελέγξει τα πάντα – και τελικά, τι έχει καταφέρει; Να ελέγχει τη ροή του χρήματος, αλλά μόλις υπάρχει ένα ζήτημα που εκθέτει αυτό το συγκεντρωτικό σύστημα εξουσίας, ‘δεν ξέρουμε τίποτα, δεν γνωρίζουμε τίποτα, κάποιοι άλλοι φταίνε, παθογένειες…’. Άρα, αποτελεί άλλοθι της συγκεκριμένης πολιτικής επιλογής που ζήσαμε και μετά το 2019», όπως είπε.
Και ανέφερε ως παράδειγμα την κατάργηση των «Ράμπο» στον τομέα της ιδιωτικής υγείας: «Πώς καταργήθηκαν οι υπηρεσίες που αξιολογούσαν και ήλεγχαν τις ιδιωτικές δομές υγείας; Με τον νόμο του επιτελικού κράτους. Θα το είχαμε μάθει αυτό, αν δεν υπήρχε ο θάνατος ενός διάσημου προσώπου, πριν από μερικές εβδομάδες; Το σώμα αυτό, το ίδρυσε το ΠαΣοΚ για να ελέγχει δομές και να βάζει κανόνες στην ιδιωτική υγεία. Πρέπει να το βελτιώσουμε, να το στηρίξουμε. Όχι να το καταργήσουμε με τον νόμο του επιτελικού κράτους. Το δίνω ως παράδειγμα, διότι πολλά έχουν γίνει. Αλλά τα μαθαίνουμε κατόπιν εορτής, μόλις υπάρξει μια τραγωδία, ένα δυσάρεστο γεγονός».
«Κάναμε ξεπούλημα της Ελλάδας για να βγάζουν εκατομμύρια από τα airbnb»
Την πρόταση του πρωθυπουργού για το στεγαστικό σχολίασε δηκτικά ο Νίκος Ανδρουλάκης, σημειώνοντας αρχικά πως «εμείς δεν είχαμε τα προβλήματα που είχαν άλλες ευρωπαϊκές κοινωνίες. Γιατί οι βόρειες χώρες δεν έχουν την πίεση της στεγαστικής κρίσης που έχουν οι νότιες ευρωπαϊκές χώρες; Διότι εδώ και δεκαετίες έχουν εκπονήσει φαραωνικά προγράμματα κοινωνικών κατοικιών. Εμβληματικό παράδειγμα η Αυστρία και ειδικά η Βιέννη. Είχα πάει το 2022, όπου ο σοσιαλδημοκράτης δήμαρχος μας παρουσίασε μια ανάπλαση μιας τεράστιας περιοχής, στην οποία ένα μεγάλο κομμάτι των κατοικιών θα δινόταν με φθηνό ενοίκιο και κοινωνικά κριτήρια. Αυτές λοιπόν οι χώρες έχουν υλοποιήσει χρόνια τώρα τέτοια προγράμματα», ανέφερε.
Για να προσθέσει πως «ήρθαν και οι χώρες του Νότου να τα κάνουν αυτά μέσω του προγράμματός τους – η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ιταλία: 30, 25, 15.000 κατοικίες. Εμείς στο Ταμείο Ανάκαμψης βάλαμε ελάχιστες κατοικίες. Το είχα πει τότε, το ’22 στη Βουλή, και με περιφρονούσε ο κύριος Μητσοτάκης λέγοντας ‘αυτά που λες χρειάζονται δισεκατομμύρια’».
«Πάω στο ειδικό ζήτημα. Εδώ, το πρόβλημα με την πρόταση του πρωθυπουργού θα γίνει ακόμη χειρότερο. Διότι η Αθήνα είναι επιβαρυμένη όσον αφορά στις κατασκευές στον κεντρικό αστικό ιστό. Έρχεται ο πρωθυπουργός και σου λέει: ‘συν δύο-τρεις ορόφους μπόνους, για να λύσετε το πρόβλημα’, άρα να έχω μεγαλύτερη προσφορά κατοικιών. Άρα τι λέει; Να αποκτήσουμε παντού αστικές χαράδρες, που θα δυσκολέψουν τη ζωή μας, θα κάνουν αβίωτη τη ζωή στο κέντρο των Αθηνών με περισσότερο μπετόν, αντί να επιταχύνει τα σχέδια πόλης, ώστε αντί να έχουμε κάθετη ανάπτυξη της πόλης, να έχουμε οριζόντια ανάπτυξη της πόλης», υπογράμμισε ο κ. Ανδρουλάκης, λέγοντας πως αυτή έπρεπε να είναι η θέση της κυβέρνησης: «επιτάχυνση της οριζόντιας ανάπτυξης των πόλεων, ώστε να έχουμε φθηνότερη γη, άρα και φθηνότερο κόστος αγοράς ή ενοικίου».
Ακολούθως, πρότεινε εκ νέου αυτό που είχε προτείνει στη Βουλή, με τροπολογία την προηγούμενη εβδομάδα, που – όπως τόνισε χαρακτηριστικά – «δεν κάνει μπίζνα τη στέγαση προς όφελος συμφερόντων».
«Ποια είναι η πρόταση που δεν κοστίζει ούτε ένα ευρώ; Όσα σπίτια έχουν πωληθεί με golden visa και έρχεται η ώρα της ανανέωσής της πάνω στην πενταετία, για να ανανεωθεί, το σπίτι πρέπει να είναι του ιδιοκτήτη – είτε για ιδιοκατοίκηση είτε για μακροχρόνια μίσθωση. Απαγορεύω λοιπόν το Airbnb, τη βραχυχρόνια μίσθωση, σε όποιον έρχεται να ανανεώσει την golden visa του», εξήγησε.
Για να προσθέσει: «Γιατί είπε όχι η Νέα Δημοκρατία; Κοστίζει ένα ευρώ; Ενοχλήθηκαν πρεσβείες; Ενοχλήθηκαν συμφέροντα που έκαναν ξεπούλημα της Αθήνας και της Ελλάδας, για να βγάζουν εκατομμύρια και δισεκατομμύρια από τη βραχυχρόνια μίσθωση; Τι κοστίζει η πρόταση του ΠΑΣΟΚ; Δεν επιβαρύνει το περιβάλλον όπως αυτή του πρωθυπουργού. Δεν κοστίζει ούτε ένα ευρώ στον ελληνικό λαό. Βάζει κανόνες μέσα στην Αθήνα σε σχέση με τη βραχυχρόνια μίσθωση, αλλά την αρνείται η κυβέρνηση. Εξηγήστε μου εσείς με ποιο επιχείρημα αρνείται η κυβέρνηση αυτή την πρόταση», υπογράμμισε ο Νίκος Ανδρουλάκης.
«Επικίνδυνη η πρόταση Μητσοτάκη»
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, που κατήγγειλε το Μέγαρο Μαξίμου, λέγοντας πως είναι «ο βασικός πυρήνας fake news της χώρας», ανέφερε στη συνέχεια πως, χθες, «ο πρωθυπουργός είπε στον ελληνικό λαό ότι αυτό που λέει πιθανόν να είναι και μια φαυλότητα. Διότι ήδη το Συμβούλιο της Επικρατείας έχει αποδείξει τις διαθέσεις του. Δηλαδή, τι λέει στον ελληνικό λαό; ‘Προτείνω κάτι που πιθανόν να μην γίνει δεκτό από το Συμβούλιο της Επικρατείας’, όταν ήδη σε ανάλογη περίπτωση που έδιναν μπόνους σε τετραγωνικά, δίνοντας κίνητρα κατοικιών πιο φιλικών προς το περιβάλλον, είπε ‘όχι’ το Συμβούλιο της Επικρατείας».
«Άρα, εδώ μιλάμε και για μια πρόταση επικίνδυνη, που επιβαρύνει τη ζωή των πολιτών, άρα κάνει μπίζνα το ζήτημα της στέγασης και δυσκολεύει την καθημερινή ζωή, την κάνει αβίωτη στο κέντρο της Αθήνας», υπογράμμισε, ενώ μίλησε για την δική του ιδιαίτερη ευαισθησία στο θέμα, καθώς, πέρα από τις σπουδές του στο αντικείμενο (σ.σ. ο Νίκος Ανδρουλάκης είναι μηχανικός), είχε την τύχη, όπως είπε, να έχει μια καθηγήτρια που δεν είναι πια στη ζωή, την Νιόβη Χρυσομαλλίδου, «η οποία μας έλεγε τότε, θυμάμαι στο μεταπτυχιακό, ότι η μεγαλύτερη καταστροφή στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη ήταν αυτές οι αστικές χαράδρες», προσθέτοντας πως «έχουν και ταξικό πρόσημο».
«Ποιοι θα αγοράσουν αυτά τα σπίτια των τελευταίων ορόφων; Αυτοί που δεν μπορούν να νοικιάσουν; Θα έχουν φτηνό ενοίκιο αυτοί οι πολλοί στα υψηλά ρετιρέ; Απίθανα πράγματα! Και μου προκαλεί εντύπωση που δεν έχει αντιδράσει η επιστημονική κοινότητα, το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας και άλλοι φορείς σε αυτή την απαράδεκτη και προσβλητική για τη νοημοσύνη του ελληνικού λαού πρόταση του πρωθυπουργού χθες, από το βήμα του συνεδρίου σας», επισήμανε.
«Οι επιλογές της ΝΔ είναι ιστορικά συγκεντρωτικές και του ΠΑΣΟΚ ιστορικά αποκεντρωτικές»
«Εμείς δώσαμε αρμοδιότητες στην αυτοδιοίκηση. Υπήρχε αυτοδιοίκηση πριν τους νόμους του ΠΑΣΟΚ; Υπήρχε αυτοδιοίκηση. Άρα αυτά που λέμε τα έχουμε κάνει και θα τα κάνουμε και καλύτερα και πιο σύγχρονα, επειδή έχουμε μάθει από τα λάθη μας. Εδώ το θέμα λοιπόν είναι ένα: αυτοί που δεν τα έκαναν, γιατί δεν τα κάνουν τώρα; Δεν πιστεύουν σε αυτά τα μοντέλα. Γι’ αυτό ξεκίνησα από το επιτελικό κράτος. Δεν πιστεύουν στα μοντέλα αποκέντρωσης. Θέλουν την εξουσία παντού δική τους. Θέλουν να ελέγχουν τις ανεξάρτητες αρχές. Θέλουν να ελέγχουν τους περιφερειάρχες. Θέλουν οι δήμαρχοι να είναι εκλεγμένοι με έναν εκλογικό νόμο που δεν είναι καν του 50%;», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Και έκανε λόγο για «κεντρική επιλογή», τονίζοντας πως το ΠΑΣΟΚ έχει κεντρική επιλογή «την ποιοτική δημοκρατία μέσω της αποκέντρωσης. Η ποιοτική δημοκρατία με θεσμούς, με δικαιοσύνη, με ανεξάρτητες αρχές, με διάκριση των εξουσιών. Αυτό είναι το ζήτημα. Έτσι θα γίνουμε Ευρώπη: με διάκριση των εξουσιών. Εμείς τι έχουμε; Αντί να διακρίνονται οι εξουσίες, περιπλέκονται ακόμη περισσότερο».
Παράλληλα, έφερε ως παράδειγμα τις εξελίξεις με τη συνταγματική αναθεώρηση: «Άκουγα πολλούς να λένε ‘μα το ΠΑΣΟΚ δεν έδειξε συναίνεση’. Μα το ΠΑΣΟΚ έδωσε προτάσεις βγαλμένες από το παρόν και το μέλλον. Είπε πραγματική αναθεώρηση του ’86: να περνάνε οι υπουργοί από δικαστικό συμβούλιο. Γιατί τι πήγε να ψηφίσει η κυβέρνηση; ‘Όχι, η κοινοβουλευτική πλειοψηφία’. Αυτό δείχνει διάθεση ποιοτικότερης δημοκρατίας; Ή δημοκρατίας που την κρατά σφιχτά στα χέρια του το Μαξίμου;», επισήμανε, προσθέτοντας πως το ΠΑΣΟΚ είπε, επίσης, «επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης από διευρυμένο Σώμα. Και η κυβέρνηση είπε ‘όχι’, ώστε πάλι η ίδια η κοινοβουλευτική πλειοψηφία να διορίζει την ηγεσία της Δικαιοσύνης».
«Άρα, εδώ μιλάμε για μια αντίληψη, μια κουλτούρα και εν τέλει και μια ιδεολογία. Διότι υπάρχει και μια ιδεολογική φόρτιση: οι επιλογές της Νέας Δημοκρατίας είναι ιστορικά συγκεντρωτικές και του ΠΑΣΟΚ ιστορικά αποκεντρωτικές», υπογράμμισε ο Νίκος Ανδρουλάκης.
Διαβάστε επίσης
ΠΑΣΟΚ: Ανακοινώθηκε στην Ολομέλεια η ένταξη του Ευάγγελου Αποστολάκη