Τα "χρυσά μήλα" των Εσπερίδων...δεν ήταν μήλα!! - Σε ποιό φρούτο αναφέρεται η Μυθολογία;

Η ελληνική μυθολογία είναι γεμάτη με σύμβολα που εξάπτουν τη φαντασία, αλλά συχνά κρύβουν πίσω τους μια απτή, ιστορική ή φυσική πραγματικότητα. Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι τα περίφημα «χρυσά μήλα» των Εσπερίδων, τα οποία αποτέλεσαν το αντικείμενο του ενδέκατου άθλου του Ηρακλή.

Τι ήταν όμως στην πραγματικότητα αυτοί οι πολύτιμοι καρποί που φύλασσε ο ακοίμητος δράκος Λάδωνας στην άκρη του κόσμου;

Η γλωσσική παρεξήγηση των Αρχαίων

Για να κατανοήσουμε την ταυτότητα των χρυσών μήλων, πρέπει πρώτα να εξετάσουμε πώς χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι Έλληνες τη γλώσσα τους. Στην αρχαιότητα, η λέξη «μήλον» δεν αναφερόταν αποκλειστικά στο γνωστό μας μήλο. Αντίθετα, αποτελούσε έναν γενικό όρο για σχεδόν κάθε σφαιρικό φρούτο που μεγάλωνε σε δέντρο.

Όταν οι Έλληνες ταξίδεψαν σε μακρινούς τόπους και ήρθαν για πρώτη φορά σε επαφή με εξωτικούς, άγνωστους έως τότε καρπούς, τους βάφτισαν με βάση το σχήμα τους. Έτσι, το έντονο, λαμπερό κίτρινο και πορτοκαλί χρώμα αυτών των νέων φρούτων, σε συνδυασμό με τη σφαιρική τους φόρμα, οδήγησε φυσιολογικά στην ονομασία «χρυσά μήλα».

Η επιστημονική αλήθεια - Τα εσπεριδοειδή

Σύμφωνα με την επικρατέστερη ερμηνεία ιστορικών και βοτανολόγων, τα χρυσά μήλα του μύθου ήταν τα πορτοκάλια, ή κατά μία άλλη εκδοχή, τα κίτρα (τα οποία ήταν τα πρώτα εσπεριδοειδή που έφτασαν στη Μεσόγειο).

Η σύνδεση αυτή δεν είναι απλώς μια θεωρία, αλλά είναι βαθιά ριζωμένη στην ίδια την επιστήμη:

 Η Βοτανική Ονομασία: Η σύγχρονη επιστήμη της βοτανικής έχει ονομάσει ολόκληρη την οικογένεια αυτών των φρούτων (πορτοκάλια, λεμόνια, μανταρίνια, κίτρα) Εσπεριδοειδή (Citrus), αποτίοντας άμεσο φόρο τιμής στις νύμφες Εσπερίδες.

 Η Γεωγραφική Τοποθεσία: Ο κήπος των Εσπερίδων τοποθετούνταν μυθολογικά στη δυτική άκρη του τότε γνωστού κόσμου, κοντά στα όρη του Άτλαντα (σημερινό Μαρόκο/Βόρεια Αφρική) ή στην Ιβηρική Χερσόνησο. Οι περιοχές αυτές φημίζονται μέχρι σήμερα για το θερμό τους κλίμα και την εξαιρετική παραγωγή εσπεριδοειδών.

Ο συμβολισμός του μύθου

Στον μύθο, τα χρυσά μήλα ήταν δώρο της Γαίας προς την Ήρα για τον γάμο της με τον Δία και χάριζαν την αθανασία σε όποιον τα έτρωγε.

Αν απομονώσουμε τον μύθο και δούμε την πραγματικότητα, η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία. Τα εσπεριδοειδή είναι πλούσια σε βιταμίνη C και αντιοξειδωτικά, στοιχεία που θωρακίζουν την υγεία, προστατεύουν από ασθένειες (όπως το σκορβούτο, που ταλαιπωρούσε τους ναυτικούς της εποχής) και χαρίζουν μακροζωία.

Για τους αρχαίους, ένα φρούτο που μπορούσε να κρατήσει τον άνθρωπο υγιή και γεμάτο ζωντάνια, έμοιαζε πράγματι με «θείο δώρο» που άγγιζε τα όρια της αθανασίας.

Έτσι, την επόμενη φορά που θα γευτείτε ένα δροσερό πορτοκάλι, σκεφτείτε ότι κρατάτε στα χέρια σας τον ίδιο καρπό για χάρη του οποίου ο Ηρακλής χρειάστηκε να ταξιδέψει μέχρι την άκρη του κόσμου και να ξεγελάσει θεούς και τιτάνες.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Σήφης Βαλυράκης: Αθώοι οι δύο ψαράδες για τον θάνατό του

Κρήτη: Στην πρώην ΑΓΡΕΞ εκατοντάδες μετανάστες - Στο επίκεντρο ξανά η Ιεράπετρα