Υγεία

Τι προκαλεί τη "μελαγχολία των γιορτών"

κατάθλιψη γιορτές

Δεκέμβριος. Ο πιο λαμπερός, ο πιο γιορτινός, ο πιο ξεχωριστός μήνας του χρόνου. Είναι ο μήνας που οι πόλεις μεταμορφώνονται, στολίζονται και πλημμυρίζουν από φως με τα χιλιάδες λαμπιόνια που κοσμούν τους δρόμους. Μικροί και μεγάλοι είναι χαρούμενοι, αισιόδοξοι, ψωνίζουν, κάνουν βόλτες, γελούν, διασκεδάζουν, είναι μέσα στο «πνεύμα των γιορτών».

Και ενώ για πολλούς τα Χριστούγεννα αποτελούν περίοδο χαράς και ευφορίας, υπάρχει ένα μεγάλο ποσοστό ανθρώπων  που ταυτίζουν τις γιορτές με ένα αρνητικό και δυσάρεστο συναίσθημα και βιώνουν μια περίοδο άγχους, είναι αυτή που ονομάζουμε «μελαγχολία των γιορτών». Γιατί όμως αρκετοί άνθρωποι δεν είναι χαρούμενοι την περίοδο των γιορτών; Γιατί μελαγχολούν; Γιατί πλημμυρίζονται από αρνητικά συναισθήματα;

Αξίζει να σημειωθεί ότι το φαινόμενο αυτό μπορεί να παρουσιαστεί σε όλους μας κάποια στιγμή, λόγω συγκεκριμένων συνθηκών της ζωής μας όπως π.χ. εξαιτίας ενός χωρισμού ή διαζυγίου, μιας απώλειας αγαπημένου προσώπου, κάποιου προβλήματος υγείας κλπ. Έτσι, η διάθεσή μας μπορεί να μην είναι  καλή, να μη χαιρόμαστε τις γιορτές και να νοιώθουμε μελαγχολικοί.

Όμως, υπάρχουν και άνθρωποι που σταθερά βιώνουν τη μελαγχολία των γιορτών. Είναι οι άνθρωποι, οι οποίοι δεν προσμένουν με ανυπομονησία τις ημέρες αυτές, δεν έχουν κανένα συναίσθημα χαράς και γιορτινής διάθεσης, δεν επιθυμούν να βιώσουν αυτό το εορταστικό κλίμα και τους προκαλείται έντονο άγχος.

Τι είναι η μελαγχολία των γιορτών και πώς εμφανίζεται;

Η μελαγχολία των γιορτών (holiday blues) είναι μια μορφή εποχικής κατάθλιψης, ή εποχικής δυσθυμίας, η οποία μπορεί να οφείλεται σε πολλούς διαφορετικούς αιτιολογικούς παράγοντες, όπως μοναξιά, δύσκολα παιδικά χρόνια, κάποιο παιδικό τραύμα, τσακωμοί ή εντάσεις στα οικογενειακά τραπέζια, που μπορεί να ανασύρουν στη μνήμη άσχημα βιώματα που έχουν χαραχθεί στη μνήμη και έχουν επενδυθεί με αρνητικά και δύσκολα συναισθήματα.

Η μελαγχολία των γιορτών χαρακτηρίζεται από τις παρακάτω ενδείξεις :

Συναίσθημα άγχους

Συναίσθημα θλίψης

Χαμηλή ή καθόλου διάθεση

Μειωμένη αυτοσυγκέντρωση

Ψυχοσωματικά συμπτώματα (όπως π.χ πονοκεφάλους)

Αίσθημα κόπωσης

Προβλήματα σχετικά με τον ύπνο (αϋπνία ή υπερυπνία)

Προβλήματα σχετικά με τη διάθεση της όρεξης (υπερφαγία ή ανορεξία)

Τι μπορείτε να κάνετε για να ξεπεράσετε τη μελαγχολία των γιορτών;

Θέστε εφικτούς και μικρούς στόχους. Αναλάβετε τόσες ευθύνες που να μη χρειάζεται να πιεστείτε για να τις πραγματοποιήσετε.

Βάλτε προτεραιότητες. Κάνετε μια καταγραφή όσων θέλετε να πραγματοποιήσετε και αφιερώστε τον ανάλογο χρόνο και την ενέργεια που αντιστοιχεί στην κάθε δραστηριότητα και μην κοπιάζετε αδίκως να τα κάνετε όλα τέλεια.

Ζήστε τις στιγμές. Μην έχετε μεγάλες προσδοκίες  για ένα φαντασμαγορικό γεγονός, απλά ζήστε τη στιγμή και να θυμάστε πως θα υπάρξουν και άλλες όμορφες στιγμές στο μέλλον.

Αφιερώστε χρόνο στον εαυτό σας. Κάνετε απλά καθημερινά πράγματα για τον εαυτό σας και τους δικούς σας, χωρίς να μπείτε σε τρελούς ρυθμούς λόγω των εορτών.

Κάνετε οικονομικό προγραμματισμό. Μην κάνετε υπερβολές και σπατάλες, οι οποίες μπορεί να σας αγχώσουν στο μέλλον. Κινηθείτε στα πλαίσια που μπορείτε και θυμηθείτε ότι τα δώρα δε χρειάζεται απαραίτητα να είναι  ακριβά για να έχουν αξία για τους αγαπημένους μας ανθρώπους.

Μια χρήσιμη συμβουλή για όλους μας: όση διάθεση και αν διαθέτει ο καθένας  μας τις ημέρες αυτές, είναι καλό αν θέλουμε να έρθουμε πιο κοντά στους αγαπημένους ανθρώπους μας, να προσπαθήσουμε να επικοινωνήσουμε ουσιαστικά μαζί τους.

«Είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι στην περίπτωση που τα συμπτώματα συνεχίζονται μέσα στο χρόνο, καλό είναι να αναζητάται βοήθεια από ψυχολόγο, με τη βοήθεια του οποίου θα μπορέσει το άτομο να ξεπεράσει τα συμπτώματά του, να επαναπροσδιορίσει τους στόχους του και να αναπροσαρμόσει τη ζωή του».

Βάνα Παπακίτσου

Ψυχολόγος-Κοινωνιολόγος, Ψυχοθεραπεύτρια Οικογενειακής Θεραπείας-Θεραπείας Ζεύγους

MSc Εγκληματολογίας, Διδάκτωρ Παντείου Πανεπιστημίου

Υγεία

Δύο φρούτα την ημέρα επί δύο εβδομάδες χαρίζουν ευεξία

Φρούτα,λαχανικά

Μια νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nutrients έδειξε ότι οι ενήλικες με χαμηλή διατροφική πρόσληψη βιταμίνης C  μπορούν να νιώσουν ευεξία και να βελτιώσουν τη σωματική και ψυχική τους κατάσταση, καταναλώνοντας δύο ακτινίδια την ημέρα για δύο εβδομάδες.

Η μελέτη υπογραμμίζει τα πλεονεκτήματα της πρόσληψης βιταμίνης C από ολόκληρα φρούτα όπως το ακτινίδιο, διαπιστώνοντας ότι οι παρατηρούμενες επιδράσεις ήταν πιο αξιοσημείωτες από ό,τι σε έναν αντίστοιχο πληθυσμό που λάμβανε βιταμίνη C κυρίως μέσω συμπληρωμάτων διατροφής.

Οι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Otago πραγματοποίησαν μία ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο παρέμβαση για να εξετάσουν αν η αύξηση της βιταμίνης C μέσω φρούτων ή συμπληρωμάτων μπορεί να βελτιώσει το αίσθημα ευεξίας.

Στην ανάλυσή τους συμπεριέλαβαν 167 συμμετέχοντες 18-35 ετών, οι οποίοι είχαν χαμηλά επίπεδα βιταμίνης C και τους χώρισαν τυχαία σε τρεις ομάδες, μία με ακτινίδια, μία με αντίστοιχο σε βιταμίνη συμπλήρωμα (250 mg) και μία με εικονικό φάρμακο. Κάθε ημέρα για τέσσερις εβδομάδες, οι συμμετέχοντες έπρεπε να καταναλώσουν είτε δύο ακτινίδια είτε το συμπλήρωμα διατροφής, ενώ οι μετρήσεις στα επίπεδα της βιταμίνης C στο αίμα και τα ερωτηματολόγια σχετικά με τη διάθεση, την κόπωση και τη γενική κατάσταση των συμμετεχόντων πραγματοποιούνταν κάθε δεκαπενθήμερο.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα επίπεδα βιταμίνης C τόσο στην ομάδα με το ακτινίδιο όσο και σε αυτή με το συμπλήρωμα έφτασαν στο φυσιολογικό επίπεδο εντός δύο εβδομάδων, σε αντίθεση με την ομάδα του εικονικού φαρμάκου που δεν παρουσίασε καμία διαφορά. Σημαντικό εύρημα, ωστόσο, αποτελούν τα επιπλέον οφέλη στην ευεξία που ανέφερε η πρώτη ομάδα.

«Το φρούτο έχει μεγαλύτερη ποικιλία οφελών. Περιορίζει την κόπωση και βελτιώνει τη διάθεση και την συνολική κατάσταση σε μεγαλύτερο αριθμό ανθρώπων από αυτό που είδαμε στην ομάδα του συμπληρώματος. Το χάπι της βιταμίνης C πράγματι μείωσε την κόπωση και βελτίωσε την κατάσταση ως ένα βαθμό στα άτομα με παρατεταμένα χαμηλά επίπεδα βιταμίνης C που μας οδήγησαν στην παρέμβαση. Το ενδιαφέρον, όμως, είναι ότι τα οφέλη από την κατανάλωση ακτινιδίου αναδείχθηκαν μέσα σε μόλις δύο εβδομάδες», αναφέρει ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και αναπληρωτής καθηγητής, Tamlin Conner.

Η βιταμίνη C έχει πολλές λειτουργίες τόσο στο σώμα όσο και στον εγκέφαλο και αυξάνει την παραγωγή διάφορων ορμονών και νευροδιαβιβαστών, όπως η αδρεναλίνη, η σεροτονίνη και η ωκυτοκίνη που ελέγχει τα επίπεδα του στρες ρυθμίζει τη διάθεση και ενισχύει το αίσθημα της καλής σωματικής και ψυχικής κατάστασης.

Σε σχετικό σχόλιο, η ερευνήτρια και καθηγήτρια Margreet Vissers, αναφέρει πως παρόλο που οι συνδέσεις ανάμεσα στη βιταμίνη C και τη σωματική λειτουργία έχουν καταγραφεί εκτενώς, η μελέτη αυτή αναδεικνύει ένα ρόλο της βιταμίνης αυτής και στην ψυχική λειτουργία, υποδεικνύοντας παράλληλα ότι η πρόσληψη του φρούτου προσφέρει ακόμα μεγαλύτερα οφέλη.
Οι ειδικοί τονίζουν ότι αυξάνοντας τα επίπεδα της βιταμίνης C μέσω της κατανάλωσης φρούτων όπως το ακτινίδιο, οι άνθρωποι μπορούν να λαμβάνουν και άλλα ενεργά συστατικά που θα ωφελήσουν ακόμα περισσότερα συστήματα του σώματος και του εγκεφάλου τους.

«Για παράδειγμα, το ακτινίδιο έχει αναρίθμητες επιπλέον βιταμίνες και μέταλλα που υποστηρίζουν την υγεία κι επίσης είναι υψηλά σε φυτικές ίνες, που ωφελούν το έντερο. Υπάρχουν σημαντικές συνδέσεις ανάμεσα στο έντερο και τη ρύθμιση της διάθεσης, γι’αυτό ίσως και να είναι ένας λόγους που το ακτινίδιο ωφέλησε τους συμμετέχοντες στη μελέτη μας περισσότερο από τα συμπληρώματα διατροφής», καταλήγει ο Δρ. Conner.

Πηγή: ygeiamou.gr