Skip to main content
ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Γιατρικό της ρωμαϊκής εποχής παρασκευαζόταν από κόπρανα!
κόπρανα, γιατρικό
 clock 12:41 | 03/02/2026
writer icon newsroom ekriti.gr

Είναι να αναρωτιέται κανείς αν θεραπεία ήταν χειρότερη από την ασθένεια που προοριζόταν να γιατρέψει:  χημική ανάλυση των υπολειμμάτων σε αρχαίο αγγείο επιβεβαιώνει ότι τα φάρμακα που περιείχαν κόπρανα ήταν η τελευταία λέξη της Ιατρικής στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία.

Τα ευρήματα, αναφέρουν αρχαιολόγοι στην Τουρκία, παραπέμπουν στις συνταγές του Γαληνού της Περγάμου, πατέρα της Ιατρικής, ο οποίος είχε αναφερθεί στις θεραπευτικές ιδιότητες των ανθρώπινων κοπράνων.

«Ενώ εργαζόμασταν στις αποθήκες του Μουσείου της Μπέργκαμα [το σύγχρονο όνομα της αρχαίας Περγάμου στην Τουρκία], παρατήρησα ότι κάποια γυάλινα αγγεία περιείχαν υπολείμματα» δήλωσε στο Livescience o Τζενκέρ Ατίλα, αρχαιολόγος του Πανεπιστημίου Τζουμχουριγιέτ στη Σίβα της Τουρκίας.

«Η μελέτη παρέχει τις πρώτες άμεσες ενδείξεις για τη φαρμακευτική χρήση κοπρανώδους υλικού στην ελληνορωμαϊκή αρχαιότητα»

Σε μελέτη που δημοσιεύεται στο Journal of Archaeological Science: Reports, ο Ατίλα και οι συνεργάτες του παρουσιάζουν τα αποτελέσματα των αναλύσεων σε ένα σφραγισμένο γυάλινο βαλσαμάριο -μικρό αγγείο που χρησιμοποιούνταν για αρώματα, έλαια ή φάρμακα-, το οποίο βρέθηκε σε τάφο της αρχαίας Περγάμου και χρονολογήθηκε τον 2ο μ.Χ. αιώνα.

«Όταν ανοίξαμε το βαλσαμάριο, δεν υπήρξε δυσάρεστη οσμή» διευκρίνισε ο Ατίλα.

Η ανάλυση με τις τεχνικές της αέριας χρωματογραφίας και της φασματοσκοπίας μάζας αποκάλυψε ότι το οργανικό υπόλειμμα περιείχε κοπροστανόλη και 24-αιθυλoκοπροστανόλη, δύο ουσίες που παράγονται στο έντερο των ζώων από τον μεταβολισμό της χοληστερόλης.

Το βαλσαμάριο της μελέτης είχε μείνει σφραγισμένο από τον 2ο αιώνα (Cenker Atila)

«Η συστηματική ταυτοποίηση στανολών — επιβεβαιωμένων βιοδεικτών των κοπράνων— υποδεικνύει ότι το ρωμαϊκό βαλσαμάριο περιείχε κοπρανώδες υλικό» γράφουν οι ερευνητές.

Αν και η προέλευση των κοπράνων παραμένει ασαφής, η αναλογία των δύο ουσιών υποδεικνύει ότι επρόκειτο για κόπρανα ανθρώπων.

Εκτός όμως από κόπρανα, το παρασκεύασμα βρέθηκε να περιέχει επίσης καρβακρόλη,  αρωματική ουσία που υπάρχει στο θυμάρι.

«Δεδομένου ότι είμαστε καλά εξοικειωμένοι με τις αρχαίες γραπτές πηγές, αναγνωρίσαμε αμέσως ότι επρόκειτο για φαρμακευτικό σκεύασμα που χρησιμοποιούσε ο διάσημος ρωμαίος ιατρός Γαληνός» είπε ο Ατίλα.

Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, από την εποχή εκείνη είναι γνωστές αρκετές συνταγές θεραπειών με κόπρανα, οι οποίες συχνά εμπλουτίζονταν με αρωματικά βότανα που έκρυβαν την άσχημη μυρωδιά.

Ο Γαληνός, χάρη στον οποίο η Πέργαμος αναδείχθηκε σε σημαντικό κέντρο της ρωμαϊκής Ιατρικής τον 2ο και 3ο αιώνα, είχε μεταξύ άλλων αναφερθεί στη θεραπευτική αξία των κοπράνων ενός παιδιού που είχε φάει όσπρια, ψωμί και κρασί.

«Η μελέτη αυτή παρέχει τις πρώτες άμεσες χημικές ενδείξεις για τη φαρμακευτική χρήση κοπρανώδους υλικού στην ελληνορωμαϊκή αρχαιότητα» γράφουν ο Ατίλα και οι συνεργάτες του.

«Τα ευρήματα αυτά ταιριάζουν με συνταγές που περιγράφονται από τον Γαληνό και άλλους κλασικούς συγγραφείς, υποδηλώνοντας ότι τέτοιες θεραπείες εφαρμόζονταν στην πράξη και δεν αποτελούσαν απλώς θεωρητικές περιγραφές στα κείμενα».

Πηγή: in.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Ιαπωνία: 30 νεκροί εξαιτίας σφοδρών χιονοπτώσεων - Έως και 4,5 μέτρα το χιόνι (βίντεο)

google news icon

Ακολουθήστε το ekriti.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις για την Κρήτη και όχι μόνο.

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
Ράδιο Κρήτη © | 2013 -2026 ekriti.gr Όροι Χρήσης | Ταυτότητα Designed by Cloudevo, developed by Pixelthis