Αφιερωματα

1912: Η απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης - Η είσοδος του ελληνικού στρατού στην συμπρωτεύουσα

Απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης 1912

Από τις αρχές Οκτωβρίου του 1912 η Ελλάδα βρισκόταν σε πόλεμο με την παραπαίουσα Οθωμανική Αυτοκρατορία, έχοντας ως συμμάχους τη Βουλγαρία και τη Σερβία (Α’ Βαλκανικός Πόλεμος). Θέατρο των επιχειρήσεων, η περιοχή της Μακεδονίας.

Ο Ελληνικός στρατός βάδιζε από νίκη σε νίκη στη Δυτική Μακεδονία. Aπό την αρχή των εχθροπραξιών, όμως, σοβούσε σοβαρή διαφωνία μεταξύ του αρχιστράτηγου Κωνσταντίνου και του πρωθυπουργού Ελευθέριου Βενιζέλου. Ο διάδοχος επιθυμούσε πρώτα την κατάληψη του Μοναστηρίου προς Βορρά, ενώ ο Βενιζέλος, βλέποντας την πιθανότητα να καταληφθεί η Θεσσαλονίκη από το βουλγαρικό στρατό, πίεζε τον Κωνσταντίνο να κατευθυνθεί προς τη φυσική πρωτεύουσα της Μακεδονίας, μια περιοχή με στρατηγική σημασία, η απελευθέρωση της οποίας αποτελούσε διακαή πόθο του ελληνισμού. «Καθιστώ υμάς υπευθύνους διά πάσαν αναβολήν έστω και στιγμής» του τηλεγραφεί επιτακτικά.

Τελικά, ο Κωνσταντίνος πείθεται με τη μεσολάβηση του πατέρα του βασιλιά Γεωργίου Α’ και στις 25 Οκτωβρίου η εμπροσθοφυλακή του ελληνικού στρατού φθάνει προ των πυλών της Θεσσαλονίκης. Είχε προηγηθεί η καθοριστική νίκη στη Μάχη των Γιαννιτσών (19 – 20 Οκτωβρίου), που είχε κάνει ευκολότερη την προέλαση του ελληνικού στρατού.

Tαχσίν Πασάς - Ο Οθωμανός που παρέδωσε την Θεσσαλονίκη στον Ελληνικό Στρατό
Tαχσίν Πασάς - Ο Οθωμανός που παρέδωσε την Θεσσαλονίκη στον Ελληνικό Στρατό

Ο Χασάν Ταξίν Πασάς, που υπερασπιζόταν τη Θεσσαλονίκη, δεν είχε άλλη δυνατότητα, παρά να ζητήσει μια έντιμη συμφωνία για την παράδοση της πόλης.

Στις 25 Οκτωβρίου οι απεσταλμένοι του ζήτησαν από τον Κωνσταντίνο να επιτραπεί στον Ταξίν να αποσυρθεί με το στρατό και τον οπλισμό του στο Καραμπουρνού και να παραμείνει εκεί μέχρι το τέλος του πολέμου. Ο Κωνσταντίνος, φυσικά, απέρριψε τον όρο του και του πρότεινε την παράδοση του στρατού του και τη μεταφορά του στη Μικρά Ασία με δαπάνες της ελληνικής κυβέρνησης.

Ο Οθωμανός αξιωματούχος δέχθηκε, τελικά, τους όρους του Κωνσταντίνου και στις 11 το βράδυ της 26ης Οκτωβρίου, ανήμερα της εορτής του Αγίου Δημητρίου, οι πληρεξούσιοι αξιωματικοί Ιωάννης Μεταξάς (ο κατοπινός δικτάτωρ και ο άνθρωπος του «ΟΧΙ») και Βίκτωρ Δούσμανης μεταβαίνουν στο Διοικητήριο της Θεσσαλονίκης και υπογράφουν τα σχετικά πρωτόκολλα παράδοσης της πόλης στον ελληνικό στρατό.

Σύμφωνα με το πρωτόκολλο, παραδίνονταν ως αιχμάλωτοι 25.000 τούρκοι στρατιώτες και 1.000 αξιωματικοί. Στην κατοχή του ελληνικού στρατού περιέρχονταν όλος ο βαρύς και ελαφρύς οπλισμός του σχηματισμού (70 πυροβόλα, 30 πολυβόλα, 70.000 τυφέκια και πυρομαχικά). Το πρωί της 27ης Οκτωβρίου εισήλθαν στη Θεσσαλονίκη δύο τάγματα ευζώνων και ύψωσαν την ελληνική σημαία στο Διοικητήριο, ενώ οι υπόλοιπες ελληνικές δυνάμεις άρχισαν να λαμβάνουν θέσεις στα υψώματα γύρω από την πόλη.

Απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης 1912
Απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης 1912

Στις 11 το πρωί της 28ης Οκτωβρίου 1912 ο Κωνσταντίνος εισήλθε με το επιτελείο του στη Θεσσαλονίκη και το μεσημέρι έγινε πανηγυρική δοξολογία στο ναό του Αγίου Μηνά.

Την ίδια μέρα, κατέφθασαν έξω από τη Θεσσαλονίκη και οι Βούλγαροι, όμως για τους γείτονες ήταν ήδη αργά. Ο επικεφαλής της μεραρχίας τους στρατηγός Τεοντορόφ ζήτησε να εισέλθει στην πόλη για να στρατοπεδεύσει. Εισέπραξε την αρνητική απάντηση του Κωνσταντίνου και ύστερα από διαπραγματεύσεις, επιτράπηκε να μπουν στην πόλη για ολιγοήμερη ανάπαυση δύο τάγματα με επικεφαλής τους βούλγαρους πρίγκιπες Βόρι και Κύριλλο. Επικράτησε, όμως, σύγχυση και τελικά εισήλθε στη Θεσσαλονίκη ένα ολόκληρο βουλγαρικό σύνταγμα, γεγονός που εκνεύρισε τον Βενιζέλο. Οι Βούλγαροι δήλωναν εμφαντικά παρόντες στις εξελίξεις στη Μακεδονία. Ο σπόρος του Β’ Βαλκανικού Πολέμου είχε ριχτεί.

Η παράδοση της Θεσσαλονίκης - Οκτώβριος 1912
Η παράδοση της Θεσσαλονίκης - Οκτώβριος 1912

Στις 29 Οκτωβρίου ήταν η σειρά του βασιλιά Γεωργίου Α’ να εισέλθει στην πόλη και να επισημοποιήσει την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης. Έγινε δεκτός με ενθουσιασμό από τους έλληνες κατοίκους της, με απάθεια ανάμικτη με φόβο του από το μουσουλμανικό στοιχείο, ενώ οι Εβραίοι που ήταν η πολυπληθέστερη πληθυσμιακή ομάδα της πόλης δεν έκρυψαν την απογοήτευσή τους, καθώς προωθούσαν σχέδιο διεθνοποίησης της Θεσσαλονίκης.

Πηγή: sansimera.gr

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:

Απελευθέρωση των Ιωαννίνων - Η ιστορική μάχη στο Μπιζάνι

Aνεξάρτητο Τάγμα Εθελοντών Κρητών: Η αιματοβαμμένη σημαία επιστρέφει 106 χρόνια μετά!

 

 

Αφιερωματα

Παγκόσμια Ημέρα για το AIDS: Ανάγκη να τερματιστούν οι ανισότητες που προκαλούν το AIDS και άλλες πανδημίες

Aids

Την επείγουσα ανάγκη να τερματιστούν οι ανισότητες που προκαλούν το AIDS και άλλες πανδημίες σε όλο τον κόσμο, τονίζουν τα Ηνωμένα Έθνη, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του AIDS η οποία τιμάται κάθε χρόνο την 1η Δεκεμβρίου.

Σαράντα χρόνια από τότε που αναφέρθηκαν τα πρώτα κρούσματα AIDS, ο HIV εξακολουθεί να απειλεί τον κόσμο. Σήμερα, ο κόσμος βρίσκεται εκτός τροχιάς από την τήρηση της κοινής δέσμευσης για τον τερματισμό του AIDS έως το 2030, όχι λόγω έλλειψης γνώσεων ή εργαλείων για την καταπολέμησή του, αλλά λόγω των δομικών ανισοτήτων που εμποδίζουν τις αποδεδειγμένες λύσεις για την πρόληψη και τη θεραπεία του HIV.

Οι οικονομικές, κοινωνικές, πολιτιστικές και νομικές ανισότητες πρέπει να τερματιστούν επειγόντως εάν θέλουμε να τερματίσουμε το AIDS έως το 2030, τονίζει ο ΟΗΕ. Επισημαίνει, μάλιστα, ότι αν και υπάρχει η αντίληψη πως μια περίοδος κρίσης δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για να δοθεί προτεραιότητα στην αντιμετώπιση των υποκείμενων κοινωνικών αδικιών, είναι σαφές ότι χωρίς αυτό η κρίση δεν μπορεί να ξεπεραστεί.

Παγκόσμιες στατιστικές για τον HIV

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, 37,7 εκατομμύρια άνθρωποι, παγκοσμίως, ζούσαν με HIV το 2020, ενώ 680.000 πέθαναν από ασθένειες που σχετίζονται με το AIDS την ίδια χρονιά.

Από την έναρξη της επιδημίας, υπολογίζεται ότι 79,3 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν μολυνθεί από τον ιό HIV και 36,3 εκατομμύρια έχουν πεθάνει από ασθένειες που σχετίζονται με το AIDS.

Από τα 37,7 εκατομμύρια ανθρώπους που ζούσαν με HIV το 2020, 36 εκατομμύρια ήταν ενήλικες, 53% ήταν γυναίκες και κορίτσια, ενώ σε ποσοστό 84% γνώριζαν την κατάστασή τους.

Το 2020, 73% όλων των ανθρώπων που ζουν με HIV είχαν πρόσβαση σε θεραπεία.

Οι νέες μολύνσεις HIV έχουν μειωθεί κατά 52% από την κορύφωση το 1997.

Οι θάνατοι που σχετίζονται με το AIDS έχουν μειωθεί κατά 64% από την κορύφωση το 2004 και κατά 47% από το 2010.

Τα άτομα που ζουν με HIV παρουσιάζουν υψηλότερες συννοσηρότητες από την COVID-19 από τα άτομα που δεν ζουν με HIV. Μελέτες από την Αγγλία και τη Νότια Αφρική διαπίστωσαν ότι ο κίνδυνος θανάτου από COVID-19 μεταξύ των ατόμων με HIV ήταν διπλάσιος από αυτόν του γενικού πληθυσμού.

 Η υποσαχάρια Αφρική φιλοξενεί τα δύο τρίτα (67%) των ανθρώπων που ζουν με HIV, αλλά τον Ιούλιο του 2021, λιγότερο από 3% των ανθρώπων στην Αφρική είχαν λάβει τουλάχιστον μία δόση εμβολίου για την COVID-19.

 Ο κίνδυνος μόλυνσης με HIV είναι:

   35 φορές υψηλότερος μεταξύ των ατόμων που κάνουν ενέσιμα ναρκωτικά.

   34 φορές υψηλότερος για τις τρανς γυναίκες.

   26 φορές υψηλότερος για τους εργαζόμενους του σεξ.

   25 φορές υψηλότερος μεταξύ των ομοφυλόφιλων ανδρών και άλλων ανδρών που κάνουν σεξ με άνδρες.

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ

Κορωνοϊός – Βρετανία: 22 κρούσματα της μετάλλαξης «Όμικρον»

Κορωνοϊός: 48χρονος έφυγε από τη ζωή λίγες μέρες μετά τον πατέρα του

Κρήτη - κορωνοϊός: Κατέληξαν δύο ασθενείς - Αυξήθηκαν οι διασωληνωμένοι στις ΜΕΘ

ESPA BANNER