Ανακάλυψη-μυστήριο στον Άρη: Πέτρωμα με κηλίδες ίσως κρύβει ίχνη αρχαίας ζωής

Ένα μικροσκοπικό πέτρωμα στον Άρη ενδέχεται να κρύβει στοιχεία για την ύπαρξη αρχαίας ζωής πέρα από τη Γη. Το δείγμα, με την ονομασία Sapphire Canyon, συλλέχθηκε από το ρομποτικό όχημα Perseverance της NASA, όμως η επιστροφή του στη Γη παραμένει αβέβαιη.

Το πέτρωμα, περίπου στο μέγεθος ενός κομματιού κιμωλίας, εντοπίστηκε στην κοιλάδα Neretva Vallis, όπου ποτάμια κατέληγαν σε μια αρχαία λίμνη στον κρατήρα Jezero πριν από περισσότερα από τρία δισεκατομμύρια χρόνια. Το Perseverance προσεδαφίστηκε εκεί το 2021, αναζητώντας πετρώματα που θα μπορούσαν να διατηρούν ενδείξεις παλαιότερης μικροβιακής ζωής.

Γιατί οι επιστήμονες ενδιαφέρονται για τις κηλίδες

Το Sapphire Canyon ξεχωρίζει για τις χαρακτηριστικές κηλίδες του, οι οποίες θυμίζουν το δέρμα λεοπάρδαλης. Στη Γη, παρόμοιοι σχηματισμοί μπορούν να δημιουργηθούν από τη δραστηριότητα μικροοργανισμών, γεγονός που ενισχύει το επιστημονικό ενδιαφέρον.

Το δείγμα εξορύχθηκε τον Ιούλιο του 2024 από ένα αιχμηρό πέτρωμα που ονομάζεται Cheyava Falls. Στην ευρύτερη περιοχή εντοπίστηκαν εκατοντάδες χιλιάδες παρόμοιες κηλίδες. Ωστόσο, οι επιστήμονες δεν μπορούν ακόμη να γνωρίζουν εάν προκλήθηκαν από αρχαία ζωή ή από χημικές και γεωλογικές διεργασίες.

Αβέβαιη η επιστροφή του στη Γη

Η αποστολή Mars Sample Return, συνεργασία της NASA με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος για τη μεταφορά αρειανών δειγμάτων στη Γη, αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα κόστους και τεχνικής πολυπλοκότητας. Το 2024 η NASA ανέστειλε και επανεξέτασε το πρόγραμμα, προτού το ακυρώσει, χωρίς να έχει παρουσιάσει οριστική εναλλακτική λύση. Η υπηρεσία έχει αναφέρει ότι εξετάζει απλούστερες και οικονομικότερες επιλογές, ακόμη και με τη συμμετοχή ιδιωτικών εταιρειών ή διεθνών εταίρων.

Όπως επισημαίνει η Μπριόνι Χόργκαν, καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Purdue και συνεργάτιδα της αποστολής, τα όργανα του Perseverance μπορούν να συγκεντρώσουν ενδείξεις, αλλά δεν αρκούν για οριστικά συμπεράσματα. Η κατασκευή και η εκτόξευση του οχήματος κόστισαν περίπου 2,4 δισεκατομμύρια δολάρια.

Την ίδια ώρα, η Κίνα φιλοδοξεί να προηγηθεί στην επιστροφή δειγμάτων από τον Άρη. Η αποστολή Tianwen-3 σχεδιάζεται να εκτοξευθεί το 2028, με στόχο να μεταφέρει πετρώματα στη Γη το 2031, αν και τα δείγματα ενδέχεται να διαφέρουν σημαντικά από εκείνα του Perseverance. Μέχρι να καταστεί δυνατή η εργαστηριακή εξέταση του Sapphire Canyon στη Γη, το ενδεχόμενο να αποτελεί ένδειξη αρχαίας ζωής στον Άρη παραμένει ανοιχτό.

Διαβάστε επίσης 

Τι μπορεί να πάθει το ανθρώπινο σώμα στο ταξίδι στον Άρη – Το σενάριο να μην υπάρχει επιστροφή

Το τσιμέντο που «νικά» τη ζέστη: Πώς το δέρμα του ελέφαντα μπορεί να αλλάξει τα σπίτια του μέλλοντος