Στις 25 Νοεμβρίου κάθε έτους τιμάται η Διεθνής Ημέρα Εξάλειψης της Βίας κατά των Γυναικών, με τα μηνύματά της να είναι πιο επίκαιρα από ποτέ. Συνεχή περιστατικά βίας και γυναικοκτονίες, σε Ελλάδα και εξωτερικό, συγκροτούν μια ασφυκτική κατάσταση για όλες της γυναίκες του κόσμου, με τη συγκεκριμένη Διεθνή Ημέρα να είναι απαραίτητη.

Η Ιστορία της Διεθνούς Ημέρας Εξάλειψης της Βίας κατά των Γυναικών

Η Διεθνής Ημέρα Εξάλειψης της Βίας κατά των Γυναικών τιμάται κάθε χρόνο στις 25 Νοεμβρίου, ως ημέρα κατά της έμφυλης βίας από το 1981. Σύμφωνα με τον ιστότοπο της Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, η συγκεκριμένη ημερομηνία επιλέχθηκε προς τιμήν των αδελφών Μιραμπάλ, οι οποίες ήταν πολιτικές ακτιβίστριες από τη Δομινικανή Δημοκρατία και δολοφονήθηκαν βάναυσα το 1960, με εντολή του κυβερνήτη της χώρας, Ραφαέλ Τρουχίγιο (1930-1961).

Μερικές δεκαετίες αργότερα, στις 20 Δεκεμβρίου 1993, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ υιοθέτησε τη Διακήρυξη για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών μέσω του ψηφίσματος 48/104, ανοίγοντας το δρόμο για την εξάλειψη της βίας κατά των γυναικών και των κοριτσιών παγκοσμίως.

Στις 7 Φεβρουαρίου 2000, η Γενική Συνέλευση υιοθέτησε το ψήφισμα 54/134, θεσπίζοντας κι επισήμως την 25η Νοεμβρίου ως την Διεθνή Ημέρα για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών.

Σκοπός και Μηνύματα της Ημέρας

Όπως ανάφερε σε παλαιότερο μήνυμα του ο ΓΓ του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, η βία κατά των γυναικών και των κοριτσιών είναι μια παγκόσμια πανδημία. Αποτελεί ηθική προσβολή, σημάδι ντροπής για κάθε κοινωνία, που στέκεται ως εμπόδιο μιας συνεκτικής, ισότιμης και αειφόρου ανάπτυξης.

Στον πυρήνα της, η βία κατά των γυναικών και των κοριτσιών είναι η εκδήλωση μιας βαθιάς έλλειψης σεβασμού και αποτυχίας των ανδρών να αναγνωρίσουν την εγγενή ισότητα και αξιοπρέπεια των γυναικών, καθώς πρόκειται για ένα ζήτημα θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Η βία μπορεί να λάβει πολλές μορφές, από εγχώριες επιθέσεις έως την εμπορία ανθρώπων, από την σεξουαλική βία σε εμπόλεμες ζώνες μέχρι τον γάμο παιδιών, ακρωτηριασμό γεννητικών οργάνων και γυναικοκτονίες. Βλάπτει το άτομο και έχει σοβαρές συνέπειες για τις οικογένειες και την κοινωνία, ενώ πρόκειται για πολιτικό ζήτημα.

Αδιαμφισβήτητα, η βία κατά των γυναικών συνδέεται με ευρύτερα θέματα εξουσίας και ελέγχου στις κοινωνίες μας. Καθώς ζούμε σε ανδροκρατούμενες κοινωνίες, οι γυναίκες γίνονται ευάλωτες μέσω της βίας, η οποία έχει διαφορετικές μορφές, αόρατες σε αρκετές περιπτώσεις.

Μέσω της θέσπισης της 25ης Νοεμβρίου ως Διεθνή Ημέρα για την Εξάλειψη της Βίας κατά των Γυναικών, ο ΟΗΕ καλεί κυβερνήσεις, διεθνείς οργανισμούς και ΜΚΟ να συνεργαστούν και να οργανώσουν δραστηριότητες που αποσκοπούν στην ευαισθητοποίηση του κοινού για όλα τα παραπάνω ζητήματα.

Πώς Τιμάται η Διεθνής Ημέρα Εξάλειψης της Βίας κατά των Γυναικών

Η Διεθνής Ημέρα Εξάλειψης της Βίας κατά των Γυναικών περιλαμβάνει μια πληθώρα από δράσεις, από τα Ηνωμένα Έθνη, μέχρι κυβερνήσεις, πανεπιστήμια και φορείς, για την προώθηση των δικαιωμάτων των γυναικών και προστασία τους από κάθε μορφή βίας.

Όσον αφορά τον ΟΗΕ, μέσω της πρωτοβουλίας που έχει θεσπίσει με την ονομασία UNITE, σηματοδοτείται ένα διάστημα ακτιβισμού 16 ημερών, που ολοκληρώνεται την ημέρα που τιμά την Παγκόσμια Ημέρα Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (10 Δεκεμβρίου).

Για το 2025, η εκστρατεία αφορά τον τερματισμό της ψηφιακής βίας κατά των γυναικών και των κοριτσιών, σε μια προσπάθεια κινητοποίησης ολόκληρης της κοινωνίας και των θεσμών.

Αναφορικά με την Ελλάδα, πληθώρα δράσεων πραγματοποιείται και θα πραγματοποιηθεί το προσεχές διάστημα, με αρκετούς Δήμους της χώρας να σχεδιάζουν εκδηλώσεις σχετικές με τη Διεθνή Ημέρα.

Στατιστικά Στοιχεία για τη Βία κατά των Γυναικών

Τα στατιστικά στοιχεία για τη βία κατά των γυναικών είναι αυτά που κρούουν το καμπανάκι κινδύνου. Ενδεικτικά, ο ΟΗΕ παραθέτει ορισμένα στοιχεία με έμφαση στην ψηφιακή βία κατά των γυναικών και κοριτσιών, που φανερώνουν την ανάγκη για άμεση δράση:

Το 38% των γυναικών έχει βιώσει διαδικτυακή βία και το 85% έχουν γίνει μάρτυρες ψηφιακής βίας εναντίον άλλων.

Η παραπληροφόρηση και η δυσφήμιση είναι οι πιο διαδεδομένες μορφές διαδικτυακής βίας κατά των γυναικών. Το 67% των γυναικών και των κοριτσιών που έχουν βιώσει ψηφιακή βία ανέφεραν αυτή την τακτική.

Το 90-95% όλων των διαδικτυακών deepfakes είναι μη συναινετικές πορνογραφικές εικόνες, με περίπου το 90% αυτών να απεικονίζουν γυναίκες.

Το 73% των γυναικών δημοσιογράφων ανέφεραν ότι έχουν βιώσει διαδικτυακή βία.

Λιγότερο από το 40% των χωρών έχουν νόμους που προστατεύουν τις γυναίκες από την παρενόχληση ή την κυβερνοπαρακολούθηση. Αυτό αφήνει το 44% των γυναικών και κοριτσιών στον κόσμο – 1,8 δισεκατομμύρια – χωρίς πρόσβαση σε νομική προστασία . (αυτός ο σύνδεσμος είναι διαθέσιμος και στα RU )

Στο γενικό πλαίσιο, τα δεδομένα του ΟΗΕ για τη βία κατά των γυναικών το 2024 είναι τρομακτικά υψηλά:

Κάθε 10 λεπτά σκοτώνεται μια γυναίκα.

Υπολογίζεται ότι 736 εκατομμύρια γυναίκες —σχεδόν μία στις τρεις— έχουν υποστεί σωματική ή/και σεξουαλική βία από σύντροφο, σεξουαλική βία από μη σύντροφο ή και τα δύο τουλάχιστον μία φορά στη ζωή τους (30% των γυναικών ηλικίας 15 ετών και άνω).

Το 2023, περίπου 51.100 γυναίκες και κορίτσια παγκοσμίως δολοφονήθηκαν από τους συντρόφους τους ή άλλα μέλη της οικογένειάς τους.

Οι γυναίκες με αναπηρίες ανάφεραν υψηλότερο ποσοστό όλων των μορφών βίας από τον σύντροφό τους σε σχέση με τις γυναίκες χωρίς αναπηρίες.

Υπολογίζεται ότι το 80% των ανθρώπων που εκτοπίζονται λόγω της κλιματικής αλλαγής είναι γυναίκες.

Στην Ελλάδα, η 5η Έκθεση για τη Βία κατά των γυναικών (2024), καταγράφηκαν συνολικά 4.656 γυναίκες θύματα βίας και πολλαπλών διακρίσεων, με το 87% να αφορούν έμφυλες διακρίσεις. Το επικρατέστερο είδος έμφυλης βίας που ανέφεραν οι γυναίκες ήταν η ενδοοικογενειακή βία (85%) και ένα αρκετά χαμηλό ποσοστό σεξουαλική παρενόχληση (2%) και βιασμό (1%), ενώ υπήρχαν και 10 περιπτώσεις trafficking (0,2%).

Όσον αφορά τις γυναικοκτονίες, σύμφωνα με δεδομένα του femicide.gr, από το 2023 και τις 15 γυναικοκτονίες, ο αριθμός ανέβηκε στις 19 το 2024. Για το 2025, έχουν καταγραφεί ήδη 18, χωρίς να έχει ολοκληρωθεί το έτος.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

25 Νοεμβρίου: Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη της Αγίας Αικατερίνης

Αεροδρόμιο Καστελίου: Αποζημιώσεις άνω των 360 εκατ. ευρώ στον ανάδοχο εξαιτίας καθυστερήσεων

Κρήτη: Στην Εντατική γυναίκα που παρασύρθηκε από αυτοκίνητο