Την  λαμπρότερη θεομητορική γιορτή της ζει ανήμερα του Δεκαπενταύγουστου, η Ορθόδοξη Εκκλησία, που τιμά την Κοίμηση της Θεοτόκου. Ελευθερώτρια, Οδηγήτρια, Γιάτρισσα, Βρεφοκρατούσα, Γλυκοφιλούσα, Ελεούσα, Παντάνασσα, Κεχαριτωμένη, Μολυβδοσκέπαστη, Τουρλιανή, Αθηνιώτισσα. Εκατοντάδες τα λατρευτικά ονόματα που της δόθηκαν και αναρίθμητα τα προσκυνήματα, όπου προστρέχουν σήμερα χιλιάδες πιστών.

Μεγαλύτερο προσκύνημα όλων, αυτό της Μεγαλόχαρης στην Τήνο, όπου ο εορτασμός του Δεκαπενταύγουστου αποτελεί τη λαμπρότερη γιορτή. Χιλιάδες πιστών, πολλοί εξ αυτών γονατιστοί, κάθε χρόνο ανηφορίζουν με θρησκευτική ευλάβεια προς το Ναό της Ευαγγελίστριας για να εκπληρώσουν το τάμα τους στην εικόνα της Παναγίας.

Η περιφορά του Επιταφίου και η μεγαλοπρεπής λιτάνευση της εικόνας σε ολόκληρη τη πόλη δημιουργούν θρησκευτικό δέος και συγκίνηση.

Ποιος είναι ο λόγος που η συγκεκριμένη γιορτή ονομάζεται και «Πάσχα του καλοκαιριού»;

Η Κοίμηση της Θεοτόκου δεν είναι ένα πένθιμο γεγονός για το ελληνικό λαό, επειδή η Παναγία «μετέστη προς την ζωήν».

Συγκεκριμένα, στην Ορθόδοξη Χριστιανική Εκκλησία ο εορτασμός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου περιλαμβάνει κατά πρώτο λόγο το θάνατο και την ταφή της Παναγίας και κατά δεύτερο την ανάσταση και τη μετάστασή της στους ουρανούς.

Οι πρώτες μαρτυρίες για τον εορτασμό της Κοίμησης της Θεοτόκου εμφανίζονται τον πέμπτο αιώνα μΧ, γύρω στην εποχή που συγκλήθηκε η Γ’ Οικουμενική Σύνοδος της Εφέσου (451), η οποία καθόρισε και το θεομητορικό δόγμα, ενώ επιπλέον έγινε και η αιτία να αναπτυχθεί η τιμή στο πρόσωπο της Θεοτόκου.

Για πρώτη φορά η Κοίμηση της Θεοτόκου πρέπει να εορτάστηκε στα Ιεροσόλυμα στις 13 Αυγούστου, ενώ απο το 460 και μετά αποφασίστηκε η μετάθεση της εορτής για τις 15 Αυγούστου.

Σε πολλά νησιά του Αιγαίου, όπως στην Τήνο, την Πάρο και την Πάτμο στολίζουν και περιφέρουν επιτάφιο προς τιμήν της Παναγίας.

Σε πόλεις και χωριά ανά την επικράτεια, σε εκκλησίες αφιερωμένες στην Κοίμηση της Θεοτόκου διοργανώνονταν παραδοσιακά πανηγύρια, που καταλήγουν σε γενικευμένο γλέντι.

Η γαστρονομία της ημέρας:

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η γαστρονομία του Δεκαπενταύγουστου, αφού είναι ευκαιρία, μετά από καθιερωμένη νηστεία, οι πιστοί να γιορτάσουν το «Πάσχα του καλοκαιριού» ξεδίνοντας γύρω από το γιορτινό τραπέζι, με εδέσματα που έχουν βάση το κρέας.
Στην Κάσο προσφέρουν ντολμαδάκια και ντόπιο πιλάφι.

Στην Κω ημικυκλικές τυρόπιτες γεμισμένες με κρασοτύρι, κρεμμύδι και αβγό, σφραγισμένες στο δίπλωμά τους με ένα κλειδί.

Στην Αμοργό, κατσίκι, πατατάτο, και ξιδάτο.

Στην Άνδρο φρουτάλια (ομελέτα με λαχανικά) και σουμάδα.

Στη Λέσβο «κισκέσι», δηλαδή ταύρο βρασμένο με σιτάρι.

Στην Αστυπάλαια, γεμιστό αρνί, το γνωστό «λαμπριανό», αλλά και κατσίκια ελέθερα, βραστά ή ψητά στα περισσότερα νησιά του Αιγαίου.
Ξεχωριστό κομμάτι των γαστρονομικών εθίμων του Δεκαπενταύγουστου είναι το ψωμί με τα εφτάζυμα  να κυριαρχούν.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: 

Δεκαπενταύγουστος στην Κρήτη: Εκκλησίες και μοναστήρια - αφιερωμένα στην Παναγία