Υγεία

Αιθέρια έλαια και ελληνικά αρωματικά φυτά θα αξιοποιηθούν για «σούπερ» τροφές

the-super-update-10-new-super-foods-to-eat-right-now-mainphoto.jpg

Ντοματοχυμοί, σάλτσες για σαλάτες και πατατάκια που θα περιέχουν αιθέρια έλαια και εκχυλίσματα από ελληνικά φυτά και μούρα με αντιοξειδωτικές, αντιμικροβιακές, αντιφλεγμονώδεις και άλλες υγιεινές ιδιότητες, είναι ανάμεσα στα νέα «λειτουργικά» τρόφιμα που ήδη δοκιμάζονται στη χώρα μας, σε επίπεδο έρευνας και πιλοτικής παραγωγής.

Εξάλλου, η προσθήκη τέτοιων φυσικών συστατικών-συντηρητικών στα τρόφιμα, που μπορούν να τα προστατεύουν καλύτερα από αλλοίωση, μελλοντικά μπορεί να μειώσει ή και να καταργήσει την ανάγκη για χημικά συντηρητικά.

Ελληνικά πανεπιστήμια και ελληνικές εταιρείες συνεργάζονται για την αξιοποίηση βιολογικών ενεργών αιθέριων ελαίων από ελληνικά ενδημικά φυτά, προκειμένου να δημιουργηθούν νέα υγιεινά τρόφιμα. Η προσπάθεια θεωρείται ελπιδοφόρα, αν και ακόμη χρειάζονται περαιτέρω μελέτες, ωσότου υπάρξει μαζική παραγωγή νέων «σούπερ» τροφών. 

Σε εξέλιξη βρίσκεται και η συνεργασία με κινεζικούς φορείς, πανεπιστήμια και εταιρείες, για μια πιθανή αντίστοιχη αξιοποίηση κινεζικών φυτών. Ήδη έχει γίνει επίσκεψη ελληνικής αντιπροσωπείας στην Κίνα και ανταλλαγή δειγμάτων φυτών και μούρων.

Η σχετική πρωτοβουλία παρουσιάσθηκε σε ημερίδα στο Ίδρυμα Ευγενίδου, την οποία οργάνωσαν οι εμπορικές εταιρείες, το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και ο ελληνικός Γεωργικός Οργανισμός «Δήμητρα». 

Οι φορείς συνεργάσθηκαν στο πλαίσιο του σχετικού τριετούς ερευνητικού έργου, το οποίο εντάχθηκε στη διμερή συνεργασία Ελλάδας-Κίνας στο πεδίο της έρευνας και τεχνολογίας, συγχρηματοδοτήθηκε από την ΕΕ μέσω του ΕΣΠΑ 2007-2013 και βαίνει στην ολοκλήρωσή του αυτόν τον μήνα. 

Οι ερευνητές από τον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα μελέτησαν -και συνεχίζουν να μελετούν- τις δραστικές ουσίες και τα εκχυλίσματα διαφόρων φυτών που έχουν αντιοξειδωτικές και αντιμικροβιακές ιδιότητες, όπως το θρούμπι, η ρίγανη, το δίκταμο και τα κράνα. Οι ουσίες αυτές θα χρησιμοποιηθουν ως συστατικά σε τρόφιμα (σνακ, ντρέσινγκ για σαλάτες, αναψυκτικά, χυμούς κ.α.), που θα βελτιώνουν την υγεία.

Όπως τονίσθηκε στην εκδήλωση, στην Ελλάδα καταγράφεται στον πρωτογενή τομέα μια στροφή στα αρωματικά-φαρμακευτικά φυτά, αλλά η μεγάλη πρόκληση θα είναι να υπάρξει επίσης η ανάπτυξη ενός αντίστοιχου βιομηχανικού κλάδου, ο οποίος θα παράγει και θα εμπορεύεται τα νέα καινοτομικά προϊόντα που θα ενσωματώνουν αυτά τα φυτά. 

«Κάτι τέτοιο», τόνισε ο επιστημονικός υπεύθυνος του ερευνητικού έργου Ιωάννης Κουρκουτάς, επίκουρος καθηγητης του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (ΔΠΘ), «θα βοηθήσει στην έξοδο της Ελλάδας από την κρίση. Ήδη εκκρεμεί μία -προς το παρόν μη κατονομαζόμενη- πατέντα (δίπλωμα ευρεσιτεχνίας) για τη χρήση αιθέριων ελαίων σε τρόφιμα». 

Όπως ανέφερε ο Δρ Δημήτρης Τσιμογιάννης του ΕΜΠ, «μέχρι σήμερα η μικρή ελληνική βιομηχανία αρωματικών φυτών δεν είναι διεθνώς ανταγωνιστική, επειδή παράγει μόνο αιθέρια έλαια, πετώντας το υπόλοιπο φυτό, ενώ θα μπορούσε να το αξιοποιεί, κάτι που θα επιδιωχθεί στο μέλλον με την παραγωγή και εκχυλισμάτων». 

Η Δρ Σταυρούλα Βεκιάρη του Γεωργικού Οργανισμού «Δήμητρα» τόνισε «το αυξανόμενο ενδιαφέρον στην Ελλάδα γι' αυτές τις εναλλακτικές γεωργικές καλλιέργειες που οδηγούν σε 'υπερ-τροφές' και ανέδειξε ιδιαίτερα τα οφέλη για την υγεία των μούρων (ιπποφαές, γκότζι μπέρι, μύρτιλα, βατόμουρα, κράνα κ.α.), χάρη στις πολυφαινόλες, τα ω-λιπαρά οξέα, τις φυτικές στερόλες, τα μέταλλα κ.α. που περιέχουν. Από τις έως τώρα μελέτες, προκύπτει ότι τα κράνα έχουν την πιο ισχυρή αντιοξειδωτική δράση και τα μύρτιλα είναι τα πιο πλούσια σε φλαβονοειδή».

Η Γρηγορία Μητροπούλου του Τμήματος Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής του ΔΠΘ παρουσίασε στοιχεία για την αντιμικροβιακή δράση των αιθέριων και εκχυλισμάτων των αρωματικών φυτών. 

Όπως διαπιστώθηκε, σε συνθήκες δωματίου ένας συμβατικός χυμός ντομάτας, αρχίζει να αλλοιώνεται λόγω μικροοργανισμών μετά από τρεις μέρες, ενώ όταν περιέχει αιθέρια έλαια, η αλλοίωση ξεκινά μετά από πέντε μέρες (και μετά από δέκα μέρες, αν ο χυμός βρίσκεται στο ψυγείο). Το συμπέρασμα, όπως τόνισε, είναι ότι «η προσθήκη αιθέριων ελαίων και εκχυλισμάτων στα τρόφιμα θα συμβάλει στην προστασία τους από μύκητες και άλλα μικρόβια».

Η Ελένη Φίτσιου (ΔΠΘ) μελέτησε την επίδραση αιθέριων ελαίων ελληνικής και τουρκικής ρίγανης και του χυμού από κράνα σε κύτταρα στο εργαστήριο, διαπιστώνοντας αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδη δράση, που φαίνεται να βοηθά στην χημειοπρόληψη του καρκίνου. Φαίνεται επίσης ότι τα εν λόγω αιθέρια έλαια επιδρούν στα επίπεδα έκφασης των γονιδίων και έχουν αντιπολλαπλασιαστική δράση στα κύτταρα.

Την πιθανή αντικαρκινική δράση των ίδιων αιθέριων ελαίων και εκχυλισμάτων, ιδίως για γαστρεντερικούς καρκίνους, επιβεβαίωσε και η έρευνα σε ποντίκια της Αγγελικής Τιπτιρή-Κουρπέτη (ΔΠΘ), η οποία χαρακτήρισε «ενθαρρυντικά» τα πρώτα αποτελέσματα που δείχνουν μια αντινεοπλασματική δράση.

Η καθηγήτρια του Τμήματος Χημικών Μηχανικών και επικεφαλής του Εργαστηρίου Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων του ΕΜΠ Βασιλική Ωραιοπούλου τόνισε ότι «θα συνεχισθούν τα πειράματα με στόχο να ενσωματωθούν τα αιθέρια έλαια και εκχυλίσματα σε τρόφιμα, έτσι ώστε να επιμηκυνθεί η διάρκεια ζωής των προϊόντων και να δημιουργηθούν νέες υγιεινές 'λειτουργικές' τροφές».

Πηγή: ΑΜΠΕ

Υγεία

Με ψυχιατρική ή νευρολογική διαταραχή μέσα στους πρώτους έξι μήνες πολλοί ασθενείς COVID-19

απομόνωση-κατάθλιψη-άνδρας

Ένα όχι αμελητέο ποσοστό ανθρώπων που αρρωσταίνουν από COVID-19 (περίπου ο ένας στους οκτώ) εμφανίζουν την πρώτη στη ζωή τους διαγνωσμένη ψυχιατρική ή νευρολογική διαταραχή μέσα σε ένα εξάμηνο από την έναρξη της λοίμωξης, σύμφωνα με Βρετανούς επιστήμονες.

Η αναλογία αυξάνεται σε έναν ασθενή στους τρεις, όταν συμπεριληφθούν και όσοι είχαν ιστορικό ψυχιατρικών ή νευρολογικών παθήσεων. Η νέα μελέτη, μολονότι δεν αποδεικνύει ότι η COVID-19 ευθύνεται άμεσα, ενισχύει τις ενδείξεις ότι η νόσος επιβαρύνει την ψυχική υγεία, τον εγκέφαλο και το κεντρικό νευρικό σύστημα.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον δρα Μαξ Τάκετ του Τμήματος Ψυχιατρικής του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, οι οποίοι έκαναν προδημοσίευση στο medRxiv (δεν έχουν ακόμη κάνει δημοσίευση σε επιστημονικό περιοδικό), σύμφωνα με τη βρετανική «Γκάρντιαν», ανέλυσαν ιατρικά ηλεκτρονικά αρχεία για 236.379 ασθενείς COVID-19 (νοσηλευθέντες και μη) που επιβίωσαν από τη νόσο. Η εξέλιξη τους συγκρίθηκε με άλλες δύο ομάδες ατόμων που το 2020 είχαν διαγνωσθεί με γρίπη ή με άλλες λοιμώξεις του αναπνευστικού συστήματος.

Διαπιστώθηκε ότι, μέσα σε ένα εξάμηνο από την αρχική διάγνωση της λοίμωξης COVID-19:

  • σχεδόν το 34% των ασθενών (ο ένας στους τρεις) είχαν εμφανίσει κάποια ψυχιατρικό ή νευρολογικό πρόβλημα, όπως κατάθλιψη, ψύχωση, εγκεφαλικό, ενδοκρανιακή αιμορραγία ή άνοια
  • σχεδόν για το 13% (τον ένα στους οκτώ) ήταν η πρώτη φορά που συνέβαινε κάτι τέτοιο

Τα ποσοστά αυτά, ιδίως μεταξύ όσων χρειάστηκαν νοσηλεία λόγω του κορωνοϊού, είναι μεγαλύτερα από τα αντίστοιχα μεταξύ όσων είχαν αρρωστήσει από γρίπη ή άλλη αναπνευστική λοίμωξη.

Είχε προηγηθεί μελέτη των ίδιων ερευνητών που έδειχνε ότι σχεδόν ο ένας στους πέντε ασθενείς COVID-19 διαγιγνώσκεται με κάποια ψυχιατρική διαταραχή μέσα σε ένα τρίμηνο από το θετικό τεστ κορωνοϊού.

Στο ερώτημα πόσο πολύ μπορεί να διαρκέσει μια νέα μετά-COVID-19 ψυχική ή νευρολογική διαταραχή, ο δρ Τάκετ δήλωσε ότι προς το παρόν δεν υπάρχει απάντηση.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Μελέτη Κέιμπριτζ: Η μετάλλαξη του κορωνοϊού εξαπλώνεται 8 φορές πιο γρήγορα.

Κορωνοϊός: Οι δύο ερωτήσεις που πρέπει να απαντάμε όταν νιώσουμε άρρωστοι